Export: plan voor transport is essentieel

Door: Kluwer

Het transport is een essentieel onderdeel van export. De ondernemer heeft de keuze uit diverse vormen van transport. Hij kan het transport zelf verzorgen of een transporteur of expediteur inschakelen. Daarnaast moet hij zorgen voor de juiste documenten en verzekeringen.

Export vereist kennis over de wijze van transport. Vaak wordt dat onderschat. Transportformaliteiten en de daarbij behorende transportkosten kunnen behoorlijk oplopen. Een goed transportbeleid moet meer zijn dan alleen goederen tijdig laten vervoeren naar de plaats van bestemming. Transport moet gezien worden als een dienstenproduct dat niet altijd uit voorraad kan worden geleverd. De ondernemer moet dus ruim van te voren afspreken wanneer en waarheen hij zijn goederen wil transporteren.

Expediteur

Om zijn goederen naar hun bestemming te brengen kan de ondernemer een transporteur inschakelen, maar hij kan ook kiezen voor een expediteur. Een expediteur vervoert niet alleen, maar hij is ook verantwoordelijk voor de organisatie van het transport. Hij regelt bijvoorbeeld ook de juiste documenten, de inklaring, opslag voor of na inklaring, de betaling van invoerrechten en btw, doorvoer (in transito) naar andere landen. Hij adviseert en kiest de juiste vervoermethode en vervult alle formaliteiten die voor het internationale vervoer zijn voorgeschreven. Ook bemiddelt hij desgewenst bij het verzekeren van transporten.

Keuze vervoerssoort

• Wegvervoer. Wegvervoer is snel en flexibel. De ondernemer kan bijna elk doel bereiken. Hij krijgt niet te maken met overlading en de verpakkingskosten zijn relatief laag. De route kan tijdens het vervoer veranderd worden en er zijn maar weinig producten die niet via de weg vervoerd kunnen worden. Nadelen zijn dat het gaat om relatief kleine volumes, beperkte afstanden en er bestaan veel formaliteiten voor de diverse landen.
• Zelf vervoeren. Wil de ondernemer zijn goederen zelf gaan vervoeren (eigen vervoer), dan moet hij rekening houden met de kosten, de wetgeving en de inschrijving die hiermee samenhangt. Denk bij kosten aan belastingen, reis- en verblijfskosten, benzine, verzekering en de tijd dat de ondernemer afwezig is van zijn bedrijf. Ook de wetgeving voor vervoer verschilt per land. Denk ook aan de inschrijving van eigen vervoer, zowel binnen Nederland als in de overige landen. Als de afnemer de goederen zelf afhaalt (een afhaaltransactie), dan krijgt hij met extra administratieve handelingen te maken.
• Vervoer over water. Vervoer over water is relatief goedkoop, kan grote afstanden overbruggen en is geschikt voor zowel grote als kleine ladingen. Het is echter relatief langzaam en de bestemmingen zijn beperkt.
• Luchtvervoer. De voordelen van vervoer door de lucht zijn de snelheid en de overbrugging van grote afstanden. Het is echter duur en het volume dat vervoerd kan worden is beperkt.
• Railvervoer. Railvervoer is minder flexibel dan wegvervoer, de snelheid is gering en de routes liggen vast. Daar staat tegenover dat de goederen bijna altijd ongehinderd de plaats van bestemming bereiken (vrije doorgang). Ook is het geschikt voor zware en gevaarlijke stoffen en voor massagoederen zoals erts, kalk en zout.
• Containervervoer. Containervervoer biedt grote voordelen. Na belading van de container kan snel overgeladen worden zonder de goederen telkens weer te moeten in- en uitladen. Hierdoor kunnen de transportkosten relatief laag blijven en wordt veel tijdwinst geboekt. Door de standaardafmetingen past deze grote laadkist probleemloos op de diverse vervoersmodaliteiten zoals vrachtwagens, treinwagons en schepen. De meest gangbare afmetingen zijn 20 ft en 40 ft.
• Post. Aan het verzenden van goederen per post (land/zee/lucht) zijn voorwaarden verbonden. Voor internationaal verzenden bestaat dezelfde regelgeving als nationaal verzenden, bijvoorbeeld over de afmeting, gewicht en inhoud.
• Koerier. Een koeriersdienst is vooral geschikt bij kleine zendingen. Een koeriersdienst is opgesplitst in een aantal 'services', zoals een international priority service (post die voorrang krijgt) en international mail service (een eigen internationaal post verzendsysteem).

Verzekering

Bij de export van goederen moeten de goederen van 'deur tot deur' tegen schade verzekerd zijn. De vervoerder is lang niet altijd aansprakelijk voor de goederen van de ondernemer. Exporteert de ondernemer af en toe, dan kan hij per zending een transportverzekering afsluiten. Exporteert hij regelmatig, dan kan hij een doorlopende contractverzekering voor transport afsluiten. Een exportkredietverzekering dekt het debiteurenrisico, het landen- en het politieke risico. Tot slot kan de ondernemer een rechtsbijstandverzekering of een valutarisicoverzekering overwegen.

Transportdocumenten

Bij elke zending hoort een handelsfactuur. Hier zijn geen wettelijke formulieren voor, maar de factuur moet wel aan de wettelijke eisen voor de omzetbelasting (btw) voldoen. Heel belangrijk is het vermelden van het btw-identificatienummer van de ontvanger. Deze moet de ondernemer ook controleren. Alleen dan kan hij gebruik maken van de mogelijkheid om zijn goederen tegen 0% btw te verkopen. Daarnaast kunnen het land van bestemming en de afnemer eisen stellen aan de factuur.

Vrachtbrieven

• Voor wegvervoer gebruikt men een CMR-vrachtbrief. Dit is een transportovereenkomst in het internationaal wegvervoer met vrachtwagens, aanhangers, opleggers en containers, waarin rechten en plichten zijn opgenomen van de betrokken partijen (afzender, vervoerder en geadresseerde).
• Bij wegvervoer binnen Nederland, bijvoorbeeld naar de (lucht)haven, heeft de ondernemer een AVC-vrachtbrief nodig.
• Bij zeevervoer is een Bill of Lading een belangrijk document.
• Bij luchtvervoer krijgt de ondernemer te maken met een Airway Bill.
• De CIM-vrachtbrief is een transportovereenkomst voor het vervoer per spoor. In de CIM zijn de rechten en plichten van de verzender en de vervoerder geregeld. Voor het vervoer van containers per Intercontainer wordt een overdrachtsformulier gebruikt ('Bulletin de Remise').
• Bij vervoer van goederen naar een land buiten de EU kan een TIR-carnet handig zijn. TIR staat voor: Transport International de Marchandises par la Route. Dit carnet is een document in boekvorm. Het is bedoeld om het internationale vervoer van goederen te versnellen, doordat het voertuig verzegeld wordt. Het TIR-carnet kan alleen door de vervoerder worden aangevraagd. 
   

Overige documenten

Naast de vrachtbrieven kunnen andere documenten nodig zijn, zoals: een Certificaat van Oorsprong, een uitvoervergunning, doorvoervergunning (door tussengelegen landen), invoervergunning (in het bestemmingsland), aangifte ten uitvoer (naar buiten de EU), aangifte ten invoer (in het bestemmingsland), keuringscertificaat, factuur, gezondheidsdocument, inspectiecertificaat en een accijnsgeleidedocument (AGD). Zie hiervoor de Documentenwijzer van de Kamer van Koophandel. 

Buiten de EU

Voor vervoer buiten de EU zijn nog meer documenten nodig. Eén van de belangrijkste is het Enig Document. Dit document bestaat uit meerdere exemplaren, afhankelijk van de bestemming. Dit document bevat tevens een statistiekexemplaar voor het land van uitvoer. Bovendien kunnen er bepaalde aantekeningen op nodig zijn. Zo is een T-2 aantekening nodig als de goederen in het vrije verkeer van de EU zijn (de douanerechten zijn voldaan) én ze worden via een derde, niet-EU land vervoerd, bijvoorbeeld vanuit Nederland naar Italië via Zwitserland.

[Bron: Kamer van Koophandel]

Reageer Stuur door Print