Door: Kluwer
De keuze voor de juiste rechtsvorm is afhankelijk van de persoonlijke situatie van de ondernemer. Start hij alleen of gaat hij samenwerken? Wat wordt er bij samenwerking ingebracht: arbeid, goederen, goodwill of geld? Hoe zit het met het privé-vermogen en belastingen? Is de eenmaal gekozen rechtsvorm wel zo gunstig of moet een andere rechtsvorm worden gekozen? Voor alle rechtsvormen zie Bedrijf oprichten: kies een rechtsvorm. Hier komt aan de orde de eenmanszaak.
Als u een eenmanszaak start, bent u oprichter, eigenaar en helemaal zelfstandig. U kunt naar eigen inzicht handelen. Wel kunnen er meerdere mensen werken, want u kunt natuurlijk altijd personeel aannemen.
Er is geen akte nodig voor de oprichting van een eenmanszaak. Inschrijving in het handelsregister is wel verplicht. Alleen beoefenaren van vrije beroepen hoeven zich niet in te schrijven in het handelsregister. Dit geldt bijvoorbeeld voor artsen en advocaten.
Oprichting
De eigenaar is aansprakelijk voor alle handelingen en vermogensaangelegenheden. Er is geen onderscheid tussen privé- en ondernemingsvermogen. Schuldeisers van de onderneming kunnen zich verhalen op uw privé-bezit en privé-schuldeisers kunnen de bezittingen van de onderneming aanspreken. Als de zaak failliet gaat, gaat ook de eigenaar failliet.
Aansprakelijkheid
Als u in gemeenschap van goederen bent getrouwd, dan vallen de bezittingen van de echtgenoot ook onder de aansprakelijkheid. Door het opstellen van huwelijkse voorwaarden kunt u dit voorkomen. Vaak hebben huwelijkse voorwaarden echter minder effect doordat banken de echtgenoot laten meetekenen voor leningen. De echtgenoot kan dan toch aansprakelijk worden gesteld.
Belastingen
De winst uit een eenmanszaak wordt belast in box 1. Als de Belastingdienst u als ondernemer erkent, kunt u gebruikmaken van belastingfaciliteiten zoals ondernemersaftrek, investeringsaftrek en de fiscale oudedagsvoorziening
Sociale zekerheid
Iedere inwoner van Nederland, dus ook de eigenaar van een eenmanszaak, valt onder de volksverzekeringen:
Ondernemers kunnen zich tegen ziektekosten verzekeren, met een basisverzekering en een eventuele aanvullende verzekering. Hiervoor geldt een inkomensafhankelijke bijdrage van 4,4% (over maximaal 30.015 euro). De bijdrage wordt achteraf betaald via de belastingaangifte.
Een eigenaar van een eenmanszaak is geen werknemer. Hij valt dus niet onder de werknemersverzekeringen: Ziektewet (ZW), Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA) en Werkeloosheidswet (WW).
Ondernemers kunnen zich tegen de risico's van arbeidsongeschiktheid verzekeren, met een arbeidsongeschiktheidsverzekering. Het is ook mogelijk dit via het UWV te laten doen.
Omdat er bij een eenmanszaak geen onderscheid is tussen privé en de zaak, moet u apart regelen dat de zaak blijft voortbestaan als u komt te overlijden. Als u dat niet doet, dan kunnen de erfgenamen hun deel in het ondernemingsvermogen opeisen, waardoor het voortbestaan van de onderneming wordt bedreigd. Ook is het verstandig een regeling te treffen waarmee u uw bedrijf kunt overdragen aan een derde. Een tijdig advies van een fiscaal adviseur is hierbij zeer belangrijk.
Bedrijfsopvolging
Omdat er bij een eenmanszaak geen onderscheid is tussen privé en de zaak, moet u apart regelen dat de zaak blijft voortbestaan als u komt te overlijden. Als u dat niet doet, dan kunnen de erfgenamen hun deel in het ondernemingsvermogen opeisen, waardoor het voortbestaan van de onderneming wordt bedreigd. Ook is het verstandig een regeling te treffen waarmee u uw bedrijf kunt overdragen aan een derde. Een tijdig advies van een fiscaal adviseur is hierbij zeer belangrijk.