Door: Kluwer
U bent zelfstandig ondernemer. Althans, dat vindt u. De Belastingdienst, of uw opdrachtgever, kan daar heel anders overdenken. Om te bewijzen dat u zelfstandig bent heeft u een Verklaring arbeidsrelatie (VAR) nodig. Er zijn vier soorten VAR.
De VAR is minder waterdicht dan vaak wordt gedacht. Alleen een VAR-WUO (= winst uit onderneming) geeft de opdrachtgever de garantie dat achteraf geen loonheffing en/of premie SV betaald hoeft te worden (tenzij sprake is van kwader trouw). In alle andere gevallen moet steeds getoetst worden of er sprake is van een (fictieve) dienstbetrekking.
De VAR geldt bovendien uitsluitend voor die werkzaamheden zoals deze in de VAR staan vermeld.
Er zal dus steeds getoetst moeten worden of er, ondanks de VAR, toch sprake is van een dienstbetrekking. Voor die toetsing gelden de Beleidsregels beoordeling dienstbetrekking, die zowel door het UWV als door de Belastingdienst worden gehanteerd. Op de site van de Belastingdienst wordt ook een uitgebreide toelichting gegeven over het begrip dienstbetrekking.
Als de fiscus kan aantonen dat een zelfstandige eigenlijk gewoon in loondienst was volgt er dus een aanslag.
Er zijn vier soorten VAR:
VAR loon uit dienstbetrekking (VAR-loon)
Als in de Verklaring arbeidsrelatie (VAR) staat dat uw inkomsten als loon worden aangemerkt, dan biedt de VAR uw opdrachtgevers geen zekerheid over de vraag of zij loonheffingen moeten inhouden en afdragen.
Toetsen: wel of geen (fictieve) dienstbetrekking
Uw opdrachtgever moet in dit geval altijd zelf toetsen of er sprake is van een dienstbetrekking. Als hij vindt dat er sprake is van een (fictieve) dienstbetrekking, dan zal hij loonheffingen inhouden en afdragen. Vindt uw opdrachtgever dat er geen sprake is van een dienstbetrekking, dan zal hij geen loonheffingen inhouden en afdragen.
De Belastingdienst kan achteraf toch een dienstbetrekking constateren. In dat geval moet uw opdrachtgever alsnog loonheffingen afdragen. Bij twijfel of er sprake is van een dienstbetrekking, kan de opdrachtgever de Belastingdienst om een uitspraak vragen. Als opdrachtnemer kunt u UWV om een uitspraak vragen.
Wat is precies een dienstbetrekking? Zie daarvoor deze site van de Belastingdienst.
VAR resultaat uit overige werkzaamheden (VAR-row)
Als in de Verklaring arbeidsrelatie (VAR) staat dat uw inkomsten als resultaat uit overige werkzaamheden worden aangemerkt, dan biedt de VAR uw opdrachtgevers geen zekerheid over de vraag of zij loonheffingen moeten inhouden en afdragen.
Toetsen: wel of geen (fictieve) dienstbetrekking
Uw opdrachtgever moet in dit geval altijd zelf toetsen of er sprake is van een (fictieve) dienstbetrekking. Zie hierboven.
Artiest?
Als u een artiest bent met een VAR-row, moet uw opdrachtgever wel loonheffingen inhouden. Dit is op grond van de artiesten- en beroepssportersregeling. Meer informatie hierover vindt u in de 'Handleiding artiesten- en beroepssportersregeling'. U kunt deze handleiding hier downloaden.
Wanneer krijgt u een VAR-row?
U krijgt een VAR-row als de Belastingdienst uw inkomsten niet aanmerkt als loon uit dienstbetrekking, winst uit onderneming of inkomsten uit werkzaamheden voor rekening en risico van uw vennootschap. De Belastingdienst beoordeelt uw aanvraagformulier in zijn totaliteit en kijkt daarbij naar de onderlinge samenhang van uw antwoorden en naar de werkzaamheden die u verricht.
VAR winst uit onderneming (VAR-wuo)
Als in de Verklaring arbeidsrelatie (VAR) staat dat uw inkomsten worden aangemerkt als winst uit onderneming, dan hebben u en uw opdrachtgever de zekerheid dat de opdrachtgever over uw beloning geen loonheffingen hoeft in te houden en af te dragen. Daarbij gelden wel de volgende voorwaarden:
- De omschrijving van de werkzaamheden in de verklaring komt inhoudelijk overeen met de werkzaamheden die u voor uw opdrachtgever verricht.
- De werkzaamheden worden verricht binnen de geldigheidsduur van de VAR.
- Uw opdrachtgever heeft uw identiteit vastgesteld.
- Uw opdrachtgever bewaart een kopie van de verklaring en van een geldig identiteitsbewijs bij zijn administratie.
U bent niet verplicht de VAR-wuo te gebruiken. Maakt u er bij een opdracht wel gebruik van, dan kunt u voor deze arbeidsrelatie geen aanspraak maken op een eventuele uitkering op grond van de werknemersverzekeringen.
Wanneer krijgt u een VAR-wuo?
Om te bepalen of u een ondernemer bent, let de Belastingdienst vooral op de volgende punten:
- Bent u verplicht aanwijzingen van uw opdrachtgever(s) op te volgen?
- Wordt u doorbetaald tijdens vakantie of ziekte?
- Maakt u winst en zo ja, hoeveel?
- Hoe zelfstandig is uw onderneming?
- Beschikt u over kapitaal (in de vorm van geld of goederen)?
- Hoeveel tijd steekt u in de onderneming?
- Wat is de omvang (in tijd en geld) van uw werkzaamheden?
- Hoeveel klanten heeft uw onderneming?
- Hoe maakt uw onderneming zich bekend naar buiten?
- Loopt u ondernemersrisico?
- Bent u aansprakelijk voor alle schulden van de onderneming?
De Belastingdienst kijkt of deze punten relevant zijn voor uw werkzaamheden en beoordeelt uw aanvraagformulier in zijn totaliteit. Daarbij kijkt de Belastingdienst ook naar de onderlinge samenhang van uw antwoorden. Niet iedereen die zichzelf als ondernemer beschouwt, wordt ook als zodanig door de Belastingdienst gezien.
Administratie bijhouden
Als ondernemer moet u via uw aangifte inkomstenbelasting belasting betalen over uw winst en verstuurt u facturen voor uw werkzaamheden. Daarnaast bent u verplicht een administratie bij te houden en te bewaren, met daarin onder andere de facturen die u ontvangt, en kopieën van de facturen die u verstuurt.
VAR inkomsten uit werkzaamheden voor rekening en risico van uw vennootschap (VAR-dga)
Als in de Verklaring arbeidsrelatie (VAR) staat dat de inkomsten worden aangemerkt als inkomsten uit werkzaamheden voor rekening en risico van uw vennootschap, dan hebben u en uw opdrachtgever de zekerheid dat de opdrachtgever geen loonheffingen hoeft in te houden en af te dragen. Daarbij gelden wel de volgende voorwaarden:
- De omschrijving van de werkzaamheden in de verklaring komt inhoudelijk overeen met de werkzaamheden die u voor uw opdrachtgever verricht.
- De werkzaamheden worden verricht binnen de geldigheidsduur van de VAR.
- Uw opdrachtgever heeft uw identiteit vastgesteld.
- Uw opdrachtgever bewaart een kopie van de verklaring en van een geldig identiteitsbewijs bij zijn administratie.
U bent niet verplicht de VAR-dga te gebruiken. Maakt u er bij een opdracht wel gebruik van, dan kunt u voor deze arbeidsrelatie geen aanspraak maken op een eventuele uitkering op grond van de werknemersverzekeringen.
De VAR-dga zegt niets over de arbeidsrelatie tussen de directeur-grootaandeelhouder en zijn vennootschap en de vennootschappen waarin de directeur-grootaandeelhouder een aanmerkelijk belang heeft.
Wanneer krijgt u een VAR-dga?
Om te bepalen of uw inkomsten voor rekening en risico van de vennootschap komen, kijkt de Belastingdienst of uw bv als onderneming aangemerkt kan worden. Daarbij let de Belastingdienst op dezelfde punten als bij een ondernemer die een VAR-wuo aanvraagt. Er wordt vooral gekeken naar de volgende punten, waarbij met 'u' soms ook uw bv bedoeld is:
- Bent u verplicht aanwijzingen van uw opdrachtgever(s) op te volgen?
- Wordt u doorbetaald tijdens vakantie of ziekte?
- Maakt u winst en zo ja, hoeveel?
- Hoe zelfstandig is uw onderneming?
- Beschikt u over kapitaal (in de vorm van geld of goederen)?
- Hoeveel tijd steekt u in de onderneming?
- Wat is de omvang (in tijd en geld) van uw werkzaamheden?
- Hoeveel klanten heeft uw onderneming?
- Hoe maakt uw onderneming zich bekend naar buiten?
- Loopt u ondernemersrisico?
- Bent u aansprakelijk voor alle schulden van de onderneming?
De Belastingdienst kijkt of deze punten relevant zijn voor uw werkzaamheden en beoordeelt uw aanvraagformulier in zijn totaliteit. Daarbij kijkt de Belastingdienst ook naar de onderlinge samenhang van uw antwoorden. Niet iedereen die zichzelf samen met zijn bv als ondernemer beschouwt, wordt ook als zodanig door de Belastingdienst gezien.
[Bron: Belastingdienst, AccountancyNieuws]
Zie ook:
Bedrijfsvoering>starters