Nieuws Actueel

Alles over Verkiezingen Provinciale Staten 2015

Rik Nizet 18 maart 2015

Verkiezingen provinciale staten 2015 posters middelgroot

Het kabinet verliest de meerderheid die het nu samen met de bevriende oppositiepartijen D66, ChristenUnie en SGP heeft in de Senaat. De vijf partijen hebben samen 34 zetels. Dat blijkt uit een exitpoll die onderzoeksbureau Ipsos in opdracht van de NOS woensdag heeft gehouden bij de Provinciale Statenverkiezingen.Lees ook:Kabinet verliest meerderheid in SenaatMeubelverhuizing in kleinste stembureauKwart stemt strategisch

VVD en CDA halen volgens de peiling allebei twaalf Senaatszetels. Het verlies bij regeringspartij de PvdA is groot, die partij houdt acht zetels over. D66 is de grootste winnaar. De partij van Alexander Pechtold stijgt van vijf naar negen zetels. De SP is nog net groter: tien zetels. De PVV daalt van tien naar negen. Lees verder.Opkomst: 49 procentDe opkomst van de Provinciale Statenverkiezingen in 2015 was 49 procent. Dat blijkt uit de exitpoll van onderzoeksbureau Ipsos in opdracht van de NOS. Vier jaar geleden kwam de opkomst uit op 56 procent.

Schiermonnikoog eersteDe gemeente Schiermonnikoog was woensdagavond als eerste klaar met het tellen van de stemmen voor Provinciale Statenverkiezingen. De gemeente gaf om 21.18 uur de cijfers door aan de Verkiezingsdienst van het ANP. Het CDA is met 17,6 procent de grootste partij. In 2011 was dat nog de PvdA. Die blijft nu steken op 17,1 procent. De opkomst was 56,5 procent, vier jaar terug was dat nog 70,4 procent.

Opkomst: 42 procentOm 19.30 uur had 42 procent van de stemgerechtigden in Nederland zijn of haar stem uitgebracht voor de Provinciale Statenverkiezingen. Dat is 6 procentpunt minder dan bij de verkiezingen vier jaar geleden, melden onderzoeksbureau Ipsos en de NOS. Bij de vorige Provinciale Statenverkiezingen, in 2011, lag het opkomstpercentage uiteindelijk op 56.

Rijen op stationsTot in de avond hebben woensdag zo'n 6500 mensen hun stem uitgebracht op de vier grote centrale treinstations in Nederland. Dat meldt een woordvoerder van de NS. Het drukst was het in de ochtend- en avondspits, toen zich zelfs rijen vormden. Op Rotterdam Centraal brachten met meer dan 2000 de meeste mensen hun stem uit voor de verkiezingen voor de Provinciale Staten en de waterschappen.

Utrecht CentraalOp Utrecht Centraal konden reizigers vanaf 07.15 uur stemmen en in Amsterdam, Rotterdam en Den Haag was dat een kwartier later mogelijk. Om 05.00 uur gingen de eerste stembureaus voor de forenzen open, in de stationshal van Nijmegen en bij de bloemenkiosk op het station van Castricum. Kiezers konden woensdag op 58 stations terecht.

Stemmen op het station kan sinds de verkiezingen van 2006. Bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2012 brachten duizenden mensen hun stem uit op een NS-station. Op sommige momenten stonden rijen tot 40 meter.

13.30 uur: 18 procentOm 13.30 uur had 18 procent van de stemgerechtigden in Nederland zijn of haar stem uitgebracht. Dat is 2 procentpunt minder dan bij de verkiezingen vier jaar geleden, melden onderzoeksbureau Ipsos en de NOS. Bij de vorige Provinciale Statenverkiezingen, in 2011, lag het opkomstpercentage uiteindelijk op 56 procent.De opkomst bij de verkiezingen ligt woensdag voorlopig iets lager dan vier jaar terug, toen voor het laatst Provinciale Statenverkiezingen waren. Om 13.30 uur had 18 procent van de stemgerechtigden zijn of haar stem uitgebracht. Dat is 2 procentpunt minder dan hetzelfde tijdstip op de verkiezingsdag in 2011, toen het opkomstpercentage uiteindelijk uitkwam op 56 procent.

WaterschappenIn tegenstelling tot vier jaar terug, mogen de mensen nu ook stemmen voor de waterschappen. In meerdere stembureaus is bij mensen sprake van verwarring. Als ze hun twee keuzes gemaakt hebben en die formulieren hebben dichtgevouwen, is er soms onduidelijkheid in welke bus welk formulier moet. Die verwarring is er onder meer vanwege de kleurbanden van de formulieren. Het formulier van de waterschappen heeft een groene kleurband en die van de Provinciale Staten een groene. ,,Dat is intuïtief gezien niet handig'', zegt een woordvoerster van de Kiesraad.

12.00 uur: 10,1 procentEen op de tien Hagenaars heeft woensdagochtend gestemd voor de Provinciale Staten. De opkomst was om 12.00 uur 10,1 procent. Dat heeft de gemeente Den Haag laten weten. De opkomst ligt iets lager dan bij de vorige Statenverkiezingen in 2011. Toen had rond het middaguur 12,6 procent gestemd in de derde stad van het land. Bij de waterschapsverkiezingen lag de opkomst in Den Haag om 12.00 uur op 8,3 procent.

Stemmen op de bootEnkele tientallen mensen hebben woensdagochtend hun stem uitgebracht op een varend stembureau. Een motorbootje vaart door de Biesbosch in Noord-Brabant en meert op verschillende plekken aan, zodat mensen - inwoners en toeristen - daar kunnen stemmen. De boot begon woensdagochtend in de haven. "De burgemeester van Drimmelen bracht daar zijn stem uit, net als medewerkers van de haven en verschillende inwoners", zegt een woordvoerster van de gemeente. Er zijn nog drie andere aanlegplaatsen en daarna vaart de stemboot terug naar de haven. Voor zover bekend is het de eerste keer in Nederland dat een gemeente een varend stembureau gebruikt. De gemeente besluit na de verkiezingen of het varende stembureau ook bij volgende verkiezingen wordt gebruikt.

10.00 uur: 5 procentNog geen 5 procent van de stemgerechtigden in Rotterdam had woensdag voor 10.00 uur zijn of haar stem uitgebracht voor de verkiezing van de leden van de Provinciale Staten. Dat heeft de gemeente gemeld. Rotterdam telt 448.034 mensen die mogen stemmen. Bij de vorige verkiezingen van de Provinciale Staten was de uiteindelijke opkomst in Rotterdam 45 procent, het landelijk gemiddelde was 56 procent. Rond half elf was de landelijke opkomst ongeveer 7 procent. Dat is 1 procent minder dan bij de verkiezingen vier jaar geleden rond dit tijdstip, melden onderzoeksbureau Ipsos en de NOS.

Stemhokjes te laat bezorgdDe stemhokjes en biljetten voor het stembureau van het provinciehuis Zuid-Holland zijn woensdagochtend te laat geleverd. Het stembureau kon daarom niet, zoals de bedoeling was, om half acht 's ochtends open. "Dat werd een half uur later'', zegt de woordvoerster van het stembureau. "Het is voor het eerst dat mensen hier kunnen stemmen, misschien waren ze daarom de spullen vergeten te bezorgen.''

Redelijk drukOp de vier grote centrale treinstations hebben woensdagochtend vroeg ongeveer bij elkaar 750 mensen hun stem uitgebracht. De bureaus gingen om 7.15 uur (Utrecht) of half acht (Amsterdam, Rotterdam en Den Haag) open. "Het is redelijk druk, maar daar hielden we rekening mee'', zegt een woordvoerder van de NS. "De stembureaus op stations zijn vaak het drukst bezocht.''Eerste KamerDe gekozen leden van de Provinciale Staten kiezen op 26 mei de leden van de Eerste Kamer. Ook benoemen de Provinciale Statenleden het dagelijks bestuur van de volksvertegenwoordiging op provinciaal niveau: Gedeputeerde Staten.

WaterschappenWoensdag kunnen mensen ook hun stem uitbrengen voor de waterschappen. Het algemeen bestuur van een waterschap is vergelijkbaar met de gemeenteraad bij een gemeente. Dit algemeen bestuur stelt het beleid van het waterschap vast en controleert of het dagelijks bestuur dat beleid goed uitvoert. Het is voor het eerst dat de verkiezingen tegelijk met de Provinciale Statenverkiezingen worden gehouden. De hoop is dat de combinatie meer kiezers zal opleveren. Eerder werden waterschapsbesturen nog per brief gekozen.

OpkomstBij de Provinciale Statenverkiezingen ligt de opkomst al jaren rond de 50 procent, de waterschappen trekken nog geen kwart van de stemgerechtigden. De opkomst bij de Provinciale Statenverkiezingen was in 2011 met 55,9 procent in verhouding erg hoog. De opkomst kwam toen zelfs nog hoger uit dan die bij de gemeenteraadsverkiezingen in 2010 (54,1 procent). De opkomst bij de Provinciale Statenverkiezingen daalde daarvoor al jaren, in 1995 was die voor het laatst boven de 50 procent (50,2). De opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen was de afgelopen keren wel boven de 50 procent: In 2014 maakte 53,8 procent van de kiezers de gang naar de stembus, vier jaar daarvoor was dat 53,9 procent.

Rijen in GoudaVoor de stembureaus op de stations in Den Haag en Gouda staan woensdag de mensen in de rij om te mogen stemmen voor de verkiezing van de leden van de Provinciale Staten. "Het is af en aan", vertelt een van de medewerkers van het stembureau in Gouda aan Omroep West. Vooral als er net een trein is aangekomen, kan er een lange rij staan. Rond acht uur waren er zo’n honderd mensen komen stemmen. Woensdag kunnen mensen ook hun stem uitbrengen voor de waterschappen.

Meubelverhuizing in kleinste stembureauOok het kleinste stembureau van Nederland is er klaar voor. Dit jaar moesten er wat extra meubels aan de kant voor de verkiezingen in Marle, maar in het huis van Wim en Elly Westhoff kan ook deze verkiezingen weer gestemd worden. Lees verder.Kwart stemt strategischMeer dan een kwart van de kiezers stemt woensdag strategisch voor de Provinciale Staten. Ze willen zorgen dat het kabinet een meerderheid in de Eerste Kamer krijgt, of dat juist voorkomen. De meeste kiezers stemmen echter op een partij omdat de standpunten ze aanspreken. Dat blijkt uit een onderzoek van het Kieskompas voor het ANP. Aan de enquête hebben meer dan tienduizend mensen meegedaan. Lees verder.Altijd dezelfde partijEen op de vijf kiezers kijkt naar wat speelt in hun provincie en hakt op basis daarvan de knoop door. Daarnaast stemt bijna 8 procent van de deelnemers "altijd op dezelfde partij."Aboutaleb populairsteAhmed Aboutaleb is de populairste politicus van Nederland. De burgemeester van Rotterdam krijgt een gemiddeld cijfer van 7,49. Op de tweede plaats staat zijn Amsterdamse collega Eberhard van der Laan met een 7,01. Geert Wilders is het minst populair. Hij krijgt nog geen 3.

'Wilders sprak ons angst aan'PVV-leider Geert Wilders praat anderen angst aan voor moslims. Dat zei D66-leider Alexander Pechtold in het televisieprogramma EenVandaag, waar hij in verkiezingsdebat ging met Wilders. "We moeten ons niet, zeker niet als je Partij voor de Vrijheid heet, op de momenten dat terroristen ons uitdagen, onze eigen vrijheden ontnemen. En dat doet u wel. U wil zelf alles kunnen zeggen, maar u verbiedt een ander z’n religie uit te kunnen voeren. En u neemt het mensen kwalijk, hele bevolkingsgroepen die u discrimineert, dat een enkeling dat geloof misbruikt", zei Pechtold. Lees verder.