Nieuws Actueel

Is verduurzaming alleen maar voor de bühne?

Elisa Hermanides 30 november 2015

Zuidasfinancielesectorduurzaamgroen1065

Groen doen lijkt opeens helemaal salonfähig in de financiële wereld, schrijft Trouw.

Vrijdag liet ING weten dat het stopt met de financiering van nieuwe kolencentrales en kolenmijnen. Diezelfde dag zei president van De Nederlandsche Bank (DNB) Klaas Knot dat de toezichthouder op de financiële sector 'kan en moet bijdragen aan duurzame ontwikkeling'. En elf financiële instellingen maakten afgelopen weekend bekend meetmethoden te willen ontwikkelen voor het vaststellen van de klimaatimpact van beleggingen en leningen.

Pr-stuntjesDe vraag is of het gaat om een paar pr-stuntjes in de aanloop naar de klimaattop in Parijs of dat de financiële sector de problematiek echt aan wil pakken.

Het besluit van ING is dusdanig concreet dat het niet alleen een verhaal voor de bühne kan zijn. Kanttekening is dat de financieringsstop niet geldt voor leningen die de bank al eerder heeft verstrekt aan energiebedrijven en mijnbouwers. En de vraag is of het hierbij blijft of dat ING straks ook andere vervuilende sectoren in de ban doet.

De uitingen van DNB zijn al een stuk vager en voorzichtiger. Knot schaarde zich achter zijn collega Mark Carney van de Bank of England, die eind september zei dat de duurzame stroming binnen de financiële sector niet langer een niche kan blijven.

De toezichthouder wil in kaart brengen wat er nu al gebeurt aan duurzame initiatieven. Ook wil DNB de banken, verzekeraars en pensioenbeleggers die nu nog veelal onafhankelijk van elkaar initiatieven opzetten, met elkaar verbinden. Van keiharde eisen aan banken, verzekeraars en pensioenfondsen is nog lang geen sprake. Sterker nog, DNB benadrukte juist niet die weg te willen bewandelen. Weinig ambitieus dus.

Het Platform Carbon Accounting Financials (PCAF) dat de elf financiële instellingen, waaronder ABN Amro en pensioenbelegger APG, opzetten lijkt een hoopvolle stap. Dit moet de klimaatimpact van beleggingen en leningen in cijfers uitdrukken . Vooralsnog worden de risico's van klimaatverandering niet of nauwelijks meegenomen. Dat terwijl andere risico's veelal wel een prijs hebben. Als een bedrijf veel risico's neemt bij het ondernemen, zal zijn bank een hogere rente vragen op een lening en een professionele belegger zal minder willen betalen voor een aandeel in het bedrijf. Als de risico's van klimaatverandering straks wel mee worden genomen, komen bijvoorbeeld oliebedrijven in een heel ander daglicht te staan.

Mediagenieke goede bedoelingenToch lijkt het moeilijk te geloven dat de sector die de wereld in de diepste crisis sinds de jaren twintig van de vorige eeuw stortte, nu de groene revolutie gaat aanvoeren. Banken, verzekeraars en pensioenfondsen zijn er in vergelijking met andere sectoren rijkelijk laat bij met hun groendoenerij. En het lijkt toch vooral te gaan om een hoop mediagenieke goede bedoelingen. Zolang de sector er zo vrijblijvend en schoorvoetend mee om blijft gaan, zal er slechts marginaal iets veranderen.

Maar wat als financiële instellingen daadwerkelijk duurzaamheid in overweging nemen bij al hun financiëringen en beleggingen? Als elk bedrijf door zijn bank of door professionele beleggers gedwongen wordt om na te denken over de verduurzaming van zijn bedrijfsvoering? Dat kan leiden tot een sneeuwbaleffect dat zijn weerga niet kent. Immers: als het bedrijf niet meewerkt, loopt hij het risico dat de grotere beleggers weglopen en dat het krijgen van een krediet moeilijker wordt.

Een kans dus voor de financiële sector, die ook in hun eigen voordeel kan werken. Want als er iets is waarmee de financiële instellingen hun belabberde imago kunnen oppoetsen, is het wel het ontketenen van een duurzame revolutie.