Nieuws Actueel

Kloof tussen arm en rijk ook zichtbaar in gezondheidszorg

Van onze redactie 27 januari 2015

Als de politiek niet ingrijpt, door bijvoorbeeld meer belasting op vermogen te heffen, wordt de kloof tussen rijk en arm steeds groter, meent hij.

Hoewel rechtse politieke partijen zijn conclusies aanvechten, lijkt op zijn duidelijke betoog weinig af te dingen. Ik zie het om me heen. Niet alleen in derdewereldlanden waar de groei van sloppenwijken en aanschaf van Mercedessen gelijke tred houden, maar ook in Nederland. Ik zie het in de spreekkamer. Goede gezondheidszorg zal de komende jaren steeds meer voorbehouden zijn aan degenen met kennis en geld. Als je weinig te makken hebt, neem je een goedkope zorgverzekering met een hoog eigen risico en hoop je niet ziek te worden. Word je wel ziek, dan stel je een bezoek aan het ziekenhuis uit of je gaat helemaal niet.

Zo zag vorige week een van mijn patiënten af van een gastroscopie die ik haar aanraadde om een vroeg stadium van maagkanker al dan niet aan te tonen. Minder welgestelden zien vaker af van fysiotherapie na bijvoorbeeld een heupoperatie, waardoor het herstel langer duurt. Laaggeschoolden doen wel mee aan het gratis landelijk darmkankeronderzoek, maar spreken het eigen risico niet aan voor het belangrijke vervolgonderzoek, de coloscopie. Op soa's laten testen, kost eigen risico. Seksueel risico is gratis.

Laaggeschoolden Laaggeschoolden zijn qua gezondheidsconsumptie duurder voor de maatschappij door onder andere slechtere voeding (overgewicht en diabetes) en rookgedrag. Dus ofschoon ze – onder andere vanwege gebrek aan gezondheidsinzicht en financiële middelen – meer en betere zorg nodig hebben, zullen ze minder en later tweedelijnszorg krijgen. Pas als ze al te ziek zijn en nader onderzoek of behandeling niet meer realiseerbaar is binnen de gratis eerstelijnszorg van de huisarts, kloppen ze aan bij het ziekenhuis. Dan zullen ze behandeld worden als de ziekte al is voortgeschreden. Ik vrees dat kanker bij hen vaker in een later stadium gediagnosticeerd zal worden, waardoor de behandeling moeilijker en duurder zal zijn. Ook vrees ik dat ze minder vaak dan hoogopgeleiden aanspraak zullen maken op langdurige zorg. Nu die zorg geregeld is via de gemeente worden procedures ingewikkelder.

Dit alles zal leiden tot een tweedeling binnen onze gezondheidsmaatschappij. Het zal de kloof tussen arm en rijk vergroten en voeding geven aan discriminatie en criminaliteit.

Koersen naar links En over een paar jaar, als de zorgkosten nog verder zijn toegenomen, koersen we gewoon weer naar links, naar een sociaal bestel op basis van solidariteit. Hopelijk duurt die kentering niet te lang.

Politici ga hier snel mee aan de slag. Tegen de collectieve gezondheidswinst voortkomend uit solidariteit, kan geen pil, dokter en zeker geen zorgverzekeraar op.

Huisarts Jos van Bemmel schrijft om de week een column in deze krant.