Nieuws Actueel

Koop voor kerst een Luisterend Oor

Stijn Fens 14 december 2015

Popupstoreamsterdamlaatstewinkelkerst

Wie eens op een heel andere manier kerstinkopen wil doen, kan terecht bij de Laatste Winkel. Hier geen glühwein of dure kerstballen in de schappen, maar 'schuldgevoel' en doosjes om dromen in te vangen, schrijft Trouw.

Je haalt het kraampje van de filosofische pop-upstore er zo uit op de kerstmarkt aan de Amsterdamse Haarlemmerdijk. Grote posters prijzen een Luisterend Oor (4,99 euro) en een Tweede Kans (19,99 euro) aan. Ze moeten het kooplustig publiek naar binnen lokken, de Laatste Winkel in. Daar is nog veel meer moois te beleven.

Je kunt op een sokkel gaan staan en jezelf zo op een voetstuk zetten en er is goed gezelschap te koop. We hebben het dan over Aad, een levensgroot blauw beeld dat je leven een stuk aangenamer moet maken, kosten: 3000 euro.

"We willen mensen aan het denken zetten", zegt schrijver Robin van Gelder, een van de initiatiefnemers van het project. "Wat als er echt een laatste winkel zou zijn en als je daar immateriële producten kan kopen, en het consumentisme zo zijn voltooiing zou vinden? Wat gebeurt er met je als je daartussen staat?"

Van Gelder (29) kwam op het idee toen een van zijn vrienden een hamburgerstamper voor zijn verjaardag cadeau kreeg. Dat is een ijzeren vorm waarmee je zelfgemaakte hamburgers een perfecte vorm krijgen.

"Eerst werd ik boos", vertelt hij. "Is dit nou iets wat je aan iemand geeft op een dag dat je liefde een affectie probeert over te dragen? Moeten we nou echt blij zijn dat we alles kunnen kopen? Aan de andere kant: alleen maar kritisch zijn over het consumisme is me ook te gemakkelijk. Misschien moeten we ook wel blij zijn dat er zoiets bestaat als een hamburgerstamper."

Samen met vrienden Joost Stoof en Sebastiaan van Lunteren huurde Van Gelder voor één week een winkelpand op de Haarlemmerdijk, een van de hipste winkelstraten van Amsterdam, en vestigde er de tijdelijke winkel, die volgens henzelf kapitalisme, consumeren, zingeving en tastbaarheid combineert met theater, kunst, design en vermaak.

Er is deze middag veel aanloop. Achter de toonbank vult de zus van Robin zakjes met Frustratie (2,50 euro) die inderdaad irritant moeilijk zijn open te krijgen. Twee vrouwen praten druk met elkaar op de Goed Gesprek-bank en een andere belangstellende houdt lichtelijk geamuseerd de hoorn van een oranje telefoon in zijn hand. Inderdaad: dit is het Luisterend Oor, een telefoon waar aan de andere kant van de lijn altijd iemand klaarzit om naar je te luisteren. Ideaal voor eenzame kerstdagen.

Winst maken is voor Robin en zijn vrienden geen noodzaak, het project wordt betaald met bijdragen van het Amsterdams Fonds voor de Kunst en donateurs. Kunstenaars die werk verkopen, krijgen de opbrengst gewoon uitgekeerd. Van Gelder: "Het leukste vind ik dat mensen er vrolijk van worden en er helemaal in opgaan. Maar ik zie ook totale verwarring. Dat mag ook. Als het maar een beetje tot nadenken stemt."

De eigenaren van de Laatste Winkel zijn continu op zoek naar uitbreiding van het assortiment en hebben daarvoor de hulp ingeroepen van hun klanten.

Op een vraag-en-aanbod-bord, dat we kennen uit de supermarkt, kunnen ze ideeën kwijt voor nieuwe immateriële producten.

Veel klanten hebben dat al gedaan. Op kaartjes staan teksten als 'begrip' en 'eeuwige vlinders in mijn buik'.

Het project eindigt met een grote opruiming, een totale leegverkoop van de Laatste Winkel. Volgens Van Gelder is het consumentisme dan definitief voltooid. "Of het moet zo zijn dat onze klanten heel veel nieuwe immateriële producten verzinnen. Dan komen we volgend jaar gewoon terug."

De Laatste Winkel is gevestigd aan de Haarlemmerdijk 41 in Amsterdam. Tot en met 17 december geopend van 12.00 tot 20.00 uur.