Nieuws Actueel

Machine X vreet post én banen op

Bij PostNL in Nieuwegein staat de meest geavanceerde sorteermachine ter wereld. 'Machine X' is een wonder van technologie en maakt sorteerbanen overbodig.

David Bremmer 18 december 2015

Postnlsorteermachine1065 1

Apetrots zijn ze bij PostNL op hun nieuwe supersorteermachine. ,,Kijk, dit is hem!" wijst technisch operator Hans van der Linden op het tientallen meters lange gevaarte dat wat wegheeft van een duizendpoot.

Liefst 33.000 brieven, kerstkaarten en tijdschriften weet de machine per uur te verwerken, ruim dubbel zoveel als zijn voorgangers. Megasnel schieten tientallen poststukken onder luid geraas over de lopende band in PostNL's sorteercentrum te Nieuwegein. Zodra er een bak met post in wordt geschoven, maakt een digitale camera een foto van de brief of kaart. ,,Vervolgens wordt de lengte en breedte gemeten en het gewicht bepaald," zegt operator Derwis Aksay. Een detector bekijkt of er nietjes in zitten. Daarna leest de machine het adres en krijgt elk poststuk een code.

Met de aanwinst, die miljoenen kostte, haalde PostNL de modernste sorteermachine ter wereld in huis. 'De SMX' noemen ze hem liefkozend. Een 'hem' ja, want het apparaat is groot, lang en hoekig en dus een mannetje, zegt Van der Linden. De letters staan voor Sorteer Machine X: de X betekent dat het gevaarte alle posttypen eet. Nu heeft PostNL aparte machines voor kleine en grote post. ,,Die worden overbodig," stelt Van der Linden.

Het grootste voordeel: de supermachine sorteert de post tot op straatnummerniveau. Postbezorgers ontvangen hun tas met post straks kant en klaar. Ze hoeven poststukken niet meer op volgorde te leggen.

Dankzij superieure camera's en sensoren herkent de SMX meer post. ,,Dat scheelt enorm," zegt Aksay. Sterker nog: door de SMX komen er bij het sorteren nauwelijks mensenhanden aan te pas.

Dat mag een zegen zijn, de automatisering betekent wél dat er vanaf 2016 minder werk is. Nu telt PostNL nog 80 locaties waar de uitgezochte post op straatvolgorde wordt gelegd. ,,Dat hoeft straks niet meer," stelt marketingdirecteur Ludo Voorn.

De SMX draait nog niet op volle kracht. De miljoenen kerstkaarten die deze dagen worden verstuurd gaan dus nog niet door de SMX. Dat wordt anders als de elf SMX'en komende jaren het werk in de zes landelijke sorteercentra overneemt.

Volgens Voorn kan het niet anders: doordat de postmarkt met tien procent per jaar of meer keldert, is het de enige manier om de bezorging kostendekkend te houden.

Het postbedrijf krijgt bijval van vakbond CNV Publieke Zaak. Bestuurder Aynur Polat noemt het pijnlijk dat honderden sorteerders hun baan verliezen. ,,Toch kan het niet anders." Ze stelt dat er goede afspraken zijn gemaakt, waardoor een deel binnen PostNL blijft werken. ,,Dat is geregeld in het sociaal plan per 1 januari." PostNL ontkent dat er honderden sorteerbanen vervallen.

Inmiddels is de SMX er klaar voor. Aksay: ,,Hij werkt als een zonnetje.''