Nieuws Actueel

Oogmigraine: migraine zonder hoofdpijn

Van onze redactie 21 april 2015

Image 4869691

Je zit lekker op een bankje in het park te kijken naar de bomen die hun eerste blaadjes krijgen en opeens zit er een gat in je gezichtsveld.

Je kijkt naar de boom die middenin je gezichtsveld staat, je ziet de uitwaaierende takken scherp maar de stam en de kruin van de boom zie je niet meer. Die zijn 'weg', verdwenen in een gat. Of je ziet flikkerende lichtjes en de wereld om je heen vervormt en gaat dobberen alsof je door rimpelig water kijkt.

Het is flink schrikken als dit je overkomt, vooral de 1e keer. Dan denk je dat je terstond blind wordt of dat er iets anders heel ernstigs met je aan de hand is. De kans is groot dat je een aanval hebt van oogmigraine.

Paniek "Ik was de eerste keer dat ik zo'n aanval kreeg behoorlijk in paniek", vertelt Monique Doppert (55). Het gebeurde een jaar geleden. De hele dag lang had zij op haar computerscherm zitten turen. Ze stond net op punt naar huis te gaan toen ze er door werd overvallen. "Opeens zag ik allemaal glinsteringen alsof ik door een natgeregend raam naar buiten keek. Ik kreeg ook een blinde vlek die steeds groter werd", aldus Doppert. "Ik was bang voor zoiets als een hersenbloeding, je weet het niet. Maar na een paar minuten was het over en kon ik gewoon weer scherp zien."

Migraine zonder hoofdpijn wordt dit wel genoemd. In zijn praktijk in het Oogziekenhuis Rotterdam ziet Tjeerd de Faber regelmatig patiënten met oogmigraine. "Toch wel zo'n 3 keer per maand", aldus de oogspecialist. "Het is een vrij veelvoorkomend fenomeen, ook bij kinderen en pubers. Bij vrouwen zien we het iets vaker." De Faber voegt meteen geruststellend toe dat zo'n aanval van oogmigraine niet ernstig is en tijdelijk van aard. "Het duurt meestal niet langer dan een kwartiertje tot een half uur en dan houdt het vanzelf op. Het is in wezen onschuldig."

Vaatkrampjes Je kunt oogmigraine hebben in 1 oog, maar net zo vaak kun je deze merkwaardige verschijnselen in beide ogen tegelijk krijgen. De Faber: "De oorzaak zit in het visuele gedeelte van je hersenen. Daar kunnen zomaar vaatkrampjes optreden. Het is een puur zelfstandige prikkeling en treedt vrij onvoorspelbaar op. Daarom moet je, zodra deze verschijnselen optreden terwijl je autorijdt, de auto even langs de kant van de weg zetten en gewoon wachten tot het overgaat."

Omdat de oogmigraine-aanval bij Monique Doppert snel voorbij was, en de 1e schrik alweer geluwd, dacht zij er niet aan om hiermee naar de huisarts te gaan. Tot dezelfde verschijnselen zich 2 maanden later weer aandienden. "Via de huisarts ben ik toen bij de oogspecialist terechtgekomen. Die constateerde dat er sprake was van oogmigraine. Hij zei dat ik me nergens zorgen over hoefde te maken. Het komt waarschijnlijk door het lang en ingespannen kijken op mijn beeldscherm. Als ik maar even voel dat ik vermoeide ogen krijg, stap ik weg van mijn computer en houd even pauze."

Netvliesproblemen Lang op een beeldscherm kijken, kan een van de factoren zijn die zo'n aanval kunnen uitlokken, net als stress en verandering van het oestrogeenniveau. Ook sommige voedingsmiddelen kunnen de doorbloeding veranderen en als triggers fungeren, zoals koffie, chocolade of rode wijn. Gelukkig is er na zo'n aanval geen schade aan het oog en medicijnen zijn ook niet nodig. "Maar als deze verschijnselen voor de 1e keer optreden, moet je er wel even mee langs de huisarts gaan. Het kan namelijk ook zijn dat je flitsen of kartelrandjes ziet. Misschien is er dan sprake van een gaatje in je netvlies. Wanneer het glasvocht in het oog verandert van samenstelling of krimpt, kan het gaatjes of scheurtjes trekken in het netvlies. Het netvlies geeft dan, omdat het geprikkeld wordt, een elektrisch signaal af, als een soort stroomstootje. Denk maar aan het zogenaamde 'telefoontje' wanneer je je elleboog stoot. Problemen met het netvlies moeten eerst door een oogarts worden uitgesloten."

Doorbloedingsstoornis Een aanval van oogmigraine kan zelfs zo ernstig zijn dat het lijdt tot tijdelijk gezichtsverlies en zwart zien. Het hoeft niets te betekenen maar zeker dan is het raadzaam een arts te bezoeken. Het kan namelijk ook een teken zijn van een doorbloedingsstoornis, bijvoorbeeld in de halsslagader. "Daar moet dan weer een internist naar kijken", benadrukt de oogspecialist. Ondertussen begrijpt hij maar al te goed dat zo'n op zich onschuldige aanval van oogmigraine, waarin de wereld voor je ogen verdwijnt, opflitst, of hevig rimpelt alsof je half onder water zwemt, je de stuipen op het lijf kan jagen. De Faber: "Daarom is goede voorlichting ook zo belangrijk."