Nieuws Actueel

Sectoren komen op stoom

Martijn Vervest 4 mei 2015

Weg licht vooruitgang economie transport infrastructuur

Het herstel van de Nederlandse bedrijfssectoren zet dit jaar flink door. De aantrekkende binnenlandse vraag zorgt voor grotere volumes in het wegtransport. Ook de overslag in de Rotterdamse haven zit in de plus. In de bouw en de zakelijke dienstverlening is de groei naar verwachting 3,0 procent. In de industrie zijn het vooral de machine- en transportmiddelenindustrie die grote plussen laten zien. De detailhandel profiteert van de toegenomen koopbereidheid. Alleen de zorgsector krimpt door lagere budgetten.Flink herstel zakelijke dienstverlening zet doorIn 2014 is de zakelijke dienstverlening sterk opgeveerd met een volumegroei van 3,5 procent. De groei zet dit jaar door, zij het in een iets lager tempo (+3,0 procent). Een aantrekkende fusie en overnamemarkt stimuleert de omzetgroei van adviseurs, advocaten en accountants. Accountants kampen in hun basisdiensten wel met vraaguitval door automatisering. Bij de overige zakelijke dienstverleners zagen de uitzenders in de eerste drie maanden een urengroei van 10 procent. De vooruitzich- ten voor de rest van het jaar zijn eveneens gunstig.Bouw: woningbouw trekt de karNa een sterk 2014 (3,4 procent volumegroei) stokte de groei van de bouwproductie begin 2015. Dit lijkt echter vooral een tijdelij- ke correctie op de zeer sterke groei in het laatste kwartaal van 2014. Vooral de woningbouw is de drijvende kracht ach- ter het herstel. In de utiliteitsbouw is de groei nog beperkt. Door bezuinigingen van lagere overheden en het Rijk dalen de nieuwe investeringen in infrastructuur in 2015. Een flinke krimp van de orderboeken in de infrasector duidt op een afnemende stroom opdrachten in deze deelsector van de bouw.Pas op de plaats in de horecaDe horeca kan terugkijken op een goed 2014 (volume +4,2 procent). Dit jaar is er naar verwachting sprake van nulgroei. Hotels blijven wel profiteren van de grotere toestroom van buitenlandse toeristen. Zo verwacht het NBTC dat hun aantal met 4 procent stijgt. Evenementen als de start van de Tour de Fran- ce en Sail zullen veel bezoekers trekken. De consument blijft tijdens het uit eten gaan wel prijsbewust. Zo blijkt uit de “ING Vraag van Vandaag” dat 55 procent van de consumenten weleens gebruik maakt van kortingsacties.Groei in de detailhandelEr wordt meer verkocht in de supermarkt. In januari en februari steeg het volume met ruim 2,5 procent. De prijzen in het schap zijn al ruim een jaar praktisch gelijk. In de non-food retail dalen de prijzen en het volume krijgt in deze deelsector een flinke boost. Het verbeterde consumentenvertrouwen en de toegenomen koopbereidheid zorgen voor een hogere consumptie. Beide indicatoren lagen in april echter wel een fractie lager dan een maand eerder. Vooral zeevervoer en transport over land in de plusWegvervoerDoor het aantrekken van de binnenlandse markt gaat het nu ook beter in het wegvervoer. Wegtransporteurs kunnen dit jaar aan financieel herstel werken. De hogere economische groei in Europa en de lage euro zorgen duidelijk voor de groeiende overslag in Rotterdam van 7 procent in het 1e kwartaal van 2015. Ook de lage olieprijs leidt tot een toestroom van olie. Hierdoor realiseren raffinaderijen meer marge omdat de energiekosten relatief laag zijn en de afzetprijzen niet verge- lijkbaar zijn gedaald. Het vrachtvervoer op Schiphol maakt een pas op de plaats. Structureel lijkt de groeicapaciteit hier af te nemen doordat er steeds meer bloemen en medicijnen over zee worden vervoerd.Breed herstel in groothandelDankzij het economische herstel ligt er voor de groothandel in 2015 en 2016, na drie krimpjaren, weer groei in het ver- schiet. Dit is gunstig voor een breed scala aan groothandels, van ICT en kapitaalgoederen tot aan non-food consumenten- producten. De gunstige eurokoers heeft ook een positieve invloed, zo steeg de sierteeltexport in het eerste kwartaal van dit jaar naar het VK met 10 procent en naar de VS met 70 procent. Een impuls voor de Nederlandse groothandel blijft dat de traditi- oneel hoge toename van de wederuitvoer zich ook in 2015 en 2016 voortzet.Transportmiddelenindustrie flink in de plusDe export blijft de steunpilaar voor de industrie, maar ook binnenlands neemt de afzet weer toe door de groeiende investeringen en consumptie. Vooral de machinebouw en transportmiddelenindustrie draaien goed met een ver- wachte groei van 4 en 5% in 2015. Het investeringsherstel in de Europese industrie en transportwereld zorgt voor mooie groeicijfers. Zo plant DAF de productie te verhogen van 140 trucks per dag in april naar 174 trucks in juni. Dit is vooral te danken aan de buitenlandse vraag (slechts ca. 5 procent van de productie is voor Nederland bestemd). Transporteurs doen nu toch uitgestelde investeringen want in veel landen moet het wagenpark nog gemoderniseerd worden.Chemische industrie nog onder drukDe chemische industrie begon het 1e kwartaal met een krimp van naar schatting 6 procent. Sterk gedaalde olieprijzen zorgden voor terughoudendheid bij afnemers, wachtende op verlaging van hun inkoopprijzen. Inmiddels komt er meer beweging, ook gestimuleerd door verder herstel van de Europese economie. De komende maanden zal de productie van de chemie naar verwachting dan ook weer gaan toene- men. Structureel gezien heeft de chemie nog altijd wel last van de nadelige concurrentiepositie ten opzichte van de VS.Voor de zorg is 2015 een overgangsjaarNa een relatief soepele overgang van uitvoeringstaken in de ouderenzorg en jeugdzorg naar gemeenten, staat de rest van het jaar in het teken van doorontwikkeling naar nieuwe organisatievormen. In 2016 moet dit tot besparingen op de gemeentelijke zorguitgaven leiden. Krappe budgetten nood- zaken de gemeenten tot een efficie¨ntere organisatie van zorg en ondersteuning. Doen zij dit niet dan dreigt een verdrin- ging van uitgaven op andere beleidsterreinen.Extra middelen voor onderwijsHoewel de aantrekkende economie de noodzaak van verde- re bezuinigingen beperkt, zal de focus op uitgavenbeheer- sing binnen overheden leidend blijven. Daarentegen zet het kabinet juist extra middelen in voor beter onderwijs. Dit zorgt voor een lichte groei in deze sector. Investeringen in kwaliteit van leraren, vastgoed en digitale toepassingen ko- men daardoor eerder van de grond. Door teruglopende leerlingaantallen zal echter ook het onderwijs in vooral de krimpregio’s voorlopig de broekriem moeten aanhalen.