Nieuws Actueel

Starbucks-uitspraak schaadt vestigingsklimaat

Caroline Spilt 21 oktober 2015

Starbucks genetische modificatie monsanto ggo 335

Het negatieve oordeel van de Europese Commissie over de belastingdeal tussen Starbucks en de fiscus, kan 'grote negatieve gevolgen' hebben voor het Nederlandse vestigingsklimaat, meent de Amerikaanse Kamer van Koophandel in Nederland (AmCham). De organisatie roept de Nederlandse regering op bezwaar aan te tekenen.

Lees ook:

Geen fiat voor belastingdeal FiatWiebes heeft wat uit te leggen

De organisatie wijst er net als VNO-NCW op dat Brussel voorbijgaat aan de internationale regels die de OESO heeft vastgesteld. "Deze uitspraak is ontluisterend. Door de OESO-regels af te doen als kunstmatig en complex en deze naast zich neer te leggen, creëert de Europese Commissie grote onzekerheid over de fiscale gevolgen voor buitenlandse investeringen in Nederland. Dit heeft een direct effect op nieuwe investeringen en toekomstige werkgelegenheid. Onzekerheid over zo'n wezenlijke component van een investering is voor veel bedrijven onacceptabel'', zegt fiscaal woordvoerder Arjan van der Linde van AmCham.

EU-oordeelDe deal tussen de Nederlandse Belastingdienst en het Amerikaanse koffiebedrijf Starbucks kan niet door de beugel. Nederland moet minimaal 20 miljoen euro aan illegale staatssteun terugvorderen bij het bedrijf, maar krijgt geen boete. De Nederlandse fiscus moet aan de hand van recente cijfers bepalen hoe hoog het bedrag precies uitpakt.

Dat oordeelde EU-commissaris Margrethe Vestager (Mededinging) woensdag. "Alle ondernemingen, groot en klein, multinationals en andere, moeten billijk belastingen betalen", aldus Vestager. Zij bevestigde daarmee mediaberichten die al sinds vorige week rondgaan.

Het gaat om een speciaal ontworpen constructie waarbij Starbucks royalty's voor een recept om koffiebonen te branden naar een bedrijfsonderdeel in het Verenigd Koninkrijk mocht overboeken. Die royalty's waren volgens Brussel 'zeer hoog'.

Kunstmatige verlagingNederland stond toe dat dat bedrag van de winst werd afgeboekt, zodat nauwelijks belasting hoefde te worden betaald. Brussel vindt dat een 'kunstmatige verlaging' en spreekt van 'ten onrechte schuiven met winsten'. Het voordeel dat Nederland moet terugvorderen ligt tussen de 20 en 30 miljoen euro.

"Fiscale afspraken die de belastingdruk van een onderneming kunstmatig laag houden, stroken niet met de EU-staatssteunregels. Ze zijn onwettig", aldus Vestager. Op zich zijn belastingafspraken met bedrijven toegestaan, maar daar zijn dus grenzen aan. Door het belastingvoordeel terug te vorderen bij Starbucks, wordt gegarandeerd dat dat bedrijf op dezelfde wijze wordt behandeld als andere ondernemingen in vergelijkbare situaties.

De Europese Commissie stelde vorig jaar een nader onderzoek in naar de deal, nadat Brussel al voorlopig had vastgesteld dat de regels waren overtreden. Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) beloofde toen dat het beleid wordt aangepast als het oordeel definitief zou worden.

Reactie Wiebes"Het kabinet is verbaasd over het besluit van de Europese Commissie dat Starbucks staatssteun zou hebben gekregen.'' Dat heeft staatssecretaris Eric Wiebes van Financiën laten weten in reactie op het oordeel van Brussel dat de belastingdeal met het Amerikaanse koffiebedrijf niet door de beugel kan.

Het kabinet gaat het besluit bestuderen en binnen enkele weken de Tweede Kamer informeren over de vervolgstappen, aldus Wiebes. Volgens hem zijn de geldende internationale regels toegepast bij de afspraken die de fiscus heeft gemaakt met Starbucks. Wiebes wijst erop dat Brussel eerder heeft geoordeeld dat Nederland 'een robuust en gedegen' systeem heeft van belastingafspraken met multinationals, de zogeheten taxrulings.

Royalty'sIn de deal met Starbucks worden belastingen geïnd over de winst die het bedrijf maakt met het branden van koffiebonen in Nederland. Maar omdat de intellectuele eigendomsrechten van Starbucks niet in Nederland zitten, worden de royalty’s voor het gebruik ervan niet in Nederland belast.

Internationaal erkendVolgens Wiebes is dat allemaal in lijn met richtlijnen van de OESO, de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling. "De methode die Nederland in het dossier Starbucks Manufacturing heeft gebruikt, is internationaal erkend en leidt ertoe dat binnen het Starbucks-concern dezelfde prijzen worden gehanteerd als tussen onafhankelijke partijen'', aldus Wiebes.

CampagneHet oordeel past in de campagne van de Europese Commissie tegen belastingfraude en -ontwijking. De commissie wil voorkomen dat bedrijven door speciale afspraken minder belasting betalen dan ze zouden doen bij normale toepassing van de belastingregels.

Vestager is nog bezig met onderzoek naar belastingdeals in andere EU-lidstaten. Het gaat onder meer om afspraken tussen Apple en Ierland en Amazon en Luxemburg.

Reactie OxfamHet oordeel van de Europese Commissie dat de belastingdeal tussen Starbucks en de Nederlandse fiscus niet door de beugel kan, is een steun in de rug in de strijd tegen internationale belastingontwijking door grote internationale bedrijven, zegt Oxfam Novib in een reactie.

De hulporganisatie roept de Commissie op nu door te pakken en ook uitgebreid onderzoek te doen naar de meer dan driehonderd gevallen van mogelijke belastingontwijking door grote bedrijven, die vorig jaar in de zogenoemde LuxLeaks-zaak naar buiten kwamen.

"Het is onaanvaardbaar dat grote bedrijven niet hun eerlijke aandeel aan belastingen betalen. Wereldwijd lopen overheden daardoor inkomsten mis, die hard nodig zijn om iets te doen aan de extreme ongelijkheid, en waar gezondheidszorg, onderwijs en andere publieke diensten verbeterd kunnen worden. Om het vertrouwen van burgers in het belastingstelsel te herstellen moet de EU aanvullende maatregelen nemen tegen belastingontwijking.'', zegt belastingdeskundige Esmé Berkhout van Oxfam Novib.