Nieuws

Investeer in de nieuwe economie, of blijf achter

Investeer voluit in de nieuwe economie, betoogt hoogleraar transitie-kunde Jan Rotmans in het AD. Doet deze regio dit niet, dan raakt zij achterop in Europa. Rotmans schreef mee aan de Roadmap Next Economy.

Jan Rotmans | Foto: Pixabay 13 februari 2017

Investeren 3

Vorige week werd de Roadmap Next Economy voor de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) officieel aangeboden aan EU-vice-voorzitter Maros Sefcovic. Het afgelopen jaar is keihard gewerkt aan deze Roadmap door in totaal zo'n 500 experts uit onze regio, geïnspireerd op het gedachtegoed van econoom Jeremy Rifkin.

De boodschap van de Roadmap is glashelder: de regio Rotterdam-Den Haag moet voluit inzetten op de nieuwe economie. Wereldwijd ontstaat een nieuwe, digitale, circulaire economie, die ingrijpende gevolgen zal hebben. Wil deze regio meedoen, dan zal fors moeten worden geïnvesteerd. Zo'n 50 miljard euro is nodig de komende decennia om een nieuwe infrastructuur op te bouwen (slim, digitaal, energie). Het gaat hierbij niet alleen om hardware, maar ook om software: investeringen in kennis, arbeid, scholing. Doet deze regio dit niet, dan kan zij niet aanhaken bij andere Europese regio's.

De ambitie is hoog: in 25 jaar naar een schone, koolstofvrije, afvalloze economie, waarbij kolen, olie en gas vervangen worden door (tweede en derde generatie) biomassa. Dat halen we alleen als vanaf nu alle investeringen in de nieuwe economie worden gedaan, want de oude economie levert steeds minder toegevoegde waarde op. Zo blijft van elke euro die in onze metropoolregio wordt geïnvesteerd slechts zo'n acht cent in de regio. Terwijl in de regio Eindhoven van elke euro 53 cent blijft. De waarde die wij in onze regio toevoegen, wordt dus per jaar minder, en is nog steeds gebaseerd op massa en volume. Maar daarop leggen wij het altijd af tegen de snel opkomende regio's buiten Europa.

De Roadmap geeft via vijf transitiepaden richting aan de transitie. Willen we de hoge ambitie als regio waarmaken, dan moet het volgende gebeuren:

De gemeenten moeten intensiever samenwerken. De toegevoegde economische waarde van de regio als geheel is te laag, terwijl de nieuwe economie juist draait om de regio's. De twee grote draaischijven van de oude economie, de Rotterdamse haven en de Greenport (Westland/Oostland), moeten zich opnieuw uitvinden. Van massa, bulk en volume naar hoogwaardige, gespecialiseerde bioproducten. De regio moet een proeftuin worden, waar entrepreneurs, mkb en grote bedrijven samen werken aan doorbraakprojecten voor de nieuwe economie. Een impuls van circa 50 miljard euro levert de komende tien jaar pakweg 50.000 banen op, en circa 100.000 banen de 25 jaar daarna. Bovenal vraagt het om een mentale schaalsprong: de regio heeft weer een groot, ambitieus verhaal nodig en bestuurders met lef en visie die over hun eigen schaduw heen durven stappen. De grootste uitdaging schuilt in het werken aan een inclusieve samenleving, om te voorkomen dat er een sociale tweedeling ontstaat. De richting is helder: nu komt het aan op de uitvoering.