Jacques van Marken

Calvé en De Nederlandsche Gist & Spiritusfabriek

Jacques van marken calve ondernemer

1845 - 1906

Jacques van Marken

De Delftse Jacques van Marken was een vooruitstrevend ondernemer. Zijn interesse in nieuwe technologieën en biochemie kwamen in 1869 samen in de oprichting van de Nederlandsche Gist- & Spiritusfabriek (tegenwoordig onderdeel van DSM). Met deze fabriek kwam er een oplossing voor het tekort aan gist en de wisselende kwaliteit daarvan. Naast gist produceerde de fabriek alcohol, en het restproduct spoeling werd verkocht als veevoer. In 1883 richtte Van Marken daarnaast de Nederlandsche Oliefabriek op (later Calvé), die olie uit aardnoten produceerde.

De eerste sociale ondernemer

Beide bedrijven groeiden hard dankzij Van Markens bevlogenheid en innovatiedrift. Arbeid en kapitaal waren voor hem even belangrijk: hij was de eerste werkgever die zijn personeel een pensioenvoorziening en ziektekostenverzekering gaf. Omdat goede huisvesting volgens hem essentieel was voor goed werk, liet hij betaalbare arbeiderswoningen bouwen in het Delftse Agnetapark, vernoemd naar zijn vrouw. Van Marken wordt gezien als de eerste sociale ondernemer en een van de grondleggers van het Nederlandse bedrijfsleven.