De woonwinkel lijkt volgens experts ten dode opgeschreven: deze sectoren moeten ook opletten

In korte tijd zijn veel woonwinkels omgevallen, wat grotendeels te wijten is aan een ongelukkige samenloop van omstandigheden. ,,Dat ligt minder aan de bedrijfsvoering dan aan de penibele economische en politieke situatie waarin wij zitten”, zegt Jesse Weltevreden, professor digital commerce aan de Hogeschool van Amsterdam en medeoprichter van het Centre for Marketing Innovation.

Het rommelt in de wereld en daardoor is de Nederlandse consument huiverig om te kopen. ,,Daar heeft niet alleen de woonbranche last van, al zaten zij wel in de hoek waar de eerste klappen vielen”, zegt Weltevreden. ,,Maar vergis je niet: uiteindelijk krijgt iedereen hiermee te maken, waarbij ik als eerste denk aan alle sectoren waarin veel plastic en kunststof wordt gebruikt, vanwege de hoge olieprijzen.”

Lees ook: Eerst fonQ, nu HUUS: wat is er mis met de woonwinkel?

Mensen stellen verre reizen uit

Maar ook de reisbranche wordt behoorlijk geraakt door de geopolitieke omstandigheden, aldus Weltevreden. „Vliegtickets worden duurder, vluchten worden gecanceld. Als de situatie in de wereld wat onzekerder is, zijn er ook veel Nederlanders die zeggen: ‘ik blijf dit jaar maar eens wat dichter bij huis, gewoon in Nederland, of ik ga met de trein naar Frankrijk, en stel die verre reis een jaartje uit’. Daar gaan luchtvaartmaatschappijen en touroperators de komende tijd steeds meer last van krijgen.”

Niet alleen in woonwinkel hand op knip

Omdat mensen de hand wat meer op de knip houden, zal ook de kledingbranche binnen afzienbare tijd te maken krijgen met teruglopende omzetten. ,,We bezuinigen als eerste op dingen die ons niet zo erg raken”, legt Weltevreden uit. ,,Je valt terug op je basisbehoeften: heb je dan vier of vijf broeken nodig of kun je ook nog wel even vooruit met de drie exemplaren die al in je kast liggen? Mensen zullen altijd kleren blijven kopen, maar misschien wel anders, goedkoper of minder luxe.”

Lees ook: Faillissement HUUS: klanten moeten weer op ons kunnen rekenen

Sportzaken hebben het zwaar

Ook de sportsector gaat het nog zwaarder krijgen dan nu al het geval is, voorspelt retailexpert Tom Kikkert. ,,Sterke merken als Nike en Adidas hebben de laatste tijd geleerd dat ze eigenlijk niet zonder retailers kunnen, wat op zich goed nieuws is voor de zelfstandige sportwinkels. Tegelijk zie je dat veel retailers binnen de sportbranche heel erg op zoek zijn naar wat hun rol nu eigenlijk is. Dat komt omdat de gemiddelde sportwinkel in een middelgrote plaats ontzettend complex en bewerkelijk is.”

Elke sportwinkel met eigen merken

Kikkert komt zelf uit Hoogeveen, waar een gigantische sportzaak zit. ,,In dergelijke kernen zie je veel sportwinkels van 300 tot 800 vierkante meter. Je hebt er wandelschoenen, tennisschoenen, handbalschoenen, kleding voor alle verschillende seizoenen, allemaal sportcategorieën met elk weer eigen merken,” aldus Kikkert. ,,Het is heel moeilijk om daar onderaan de streep iets aan over te houden, daarom zijn veel kleine en middelgrote sportzaken zoekende.”

Supermarkten zijn niet relevant genoeg

Ook voor supermarkten zijn het volgens Kikkert pittige tijden. ,,Supermarkten hebben heel lang marktaandeel geworven door agressieve prijscommunicatie, naar zowel leveranciers als hun klanten”, vertelt hij. ,,Maar wat je nu ziet, is dat hun relevantie niet groot genoeg is om marge op producten te blijven behalen. Supermarkten beconcurreren elkaar op prijs, wat uiteindelijk niet meer loont.”

Niet alleen omdat discounters aanzienlijk ‘omhoog’ gegaan zijn in aanzien en kwaliteit, maar volgens Kikkert ook – en misschien wel vooral – omdat de full-service supermarkten juist in kwaliteit naar beneden zijn gegaan, door hun aanhoudende focus op private label en aanbiedingen. ,,Vooral in het noorden, oosten en zuiden van ons land zorgt dat voor grote problemen bij supermarkten.”

Positieve noot

Het slechte nieuws is dat er op dit moment eigenlijk geen sector is die het wel makkelijk heeft. ,,Eigenlijk alle branches worstelen met hun eigen uitdagingen”, aldus Kikkert, die er als positieve noot aan toevoegt dat de fysieke winkel in z’n algemeenheid wel in opmars is. ,,De online kant stagneert in veel bedrijven. Het groeit nog wel, maar niet meer zo hard als in het verleden. Het verschil maak je op dit moment als ondernemer met een fysieke winkel.”

De tijd van dozenschuivers is voorbij

Bedrijven die in het verleden als dozenschuiver met behulp van slimme trucjes op internet en lage prijzen succes hebben geboekt, komen daar in de toekomst volgens Kikkert niet meer mee weg. „Een goed voorbeeld is Nike, dat mensen rechtstreeks via eigen kanalen probeerde te bereiken en minder samen met retailers samen: Direct to Consumer.”

Maar dat pikten de consumenten helemaal niet. Kikkert: „De gemeenschapszin van winkels is toch heel belangrijk. Dat zie je in de meubelbranche ook. Mijn hoop voor de komende tijd is dat de fysieke winkels onmisbaar blijken te zijn, waardoor het voor ondernemers toch weer de goede kant opgaat.”