ASML is met recht een fantastisch bedrijf. Een van de meest innovatieve bedrijven ter wereld en inmiddels ook het grootste bedrijf van de EU. Dat ze technologisch groots zijn, weten we al lang. Maar deze week laten ze iets anders zien: dat ze ook groots zijn in hoe ze hun bedrijf runnen.
ASML kondigt namelijk een reorganisatie aan. Terwijl ze net het beste jaar ooit hebben gedraaid! Dat is opvallend. Als dit een kort nieuwsbericht was geweest, had je al snel gedacht aan kostenbesparing, aandeelhoudersdruk of activistische investeerders die nóg meer rendement willen.
Maar nee. De reden is veel interessanter. ASML wil eenvoudiger werken.
Lees ook: Deze ondernemer maakt een bestaand model simpeler én 10 keer goedkoper: ‘Hij bewijst dat eenvoud werkt’
Briljante mensen de ruimte geven
En dat doen ze niet omdat het slecht gaat, maar juist omdat het goed gaat. En dat idee komt niet van het management of van een extern bureau, maar van de belangrijkste mensen in het bedrijf: de ingenieurs. ‘Vooral onze ingenieurs hebben aangegeven dat ze hun tijd willen besteden aan technologie, zonder gehinderd te worden door trage processen. Ze willen de dynamische cultuur terug die ons zo succesvol heeft gemaakt’, aldus de directie.
Lees die zin nog eens rustig.
Hier wijzen vakmensen erop dat het te stroperig is geworden. Te veel gedoe, te veel randzaken. En hier zegt een directie: we luisteren.
Dat is allesbehalve vanzelfsprekend.
ASML is groot geworden doordat briljante mensen de ruimte kregen om briljante dingen te maken. Als diezelfde mensen nu aangeven dat ze vastlopen in processen, systemen en afspraken, dan is dat geen detail. Dan is dat een waarschuwingssignaal. Dan is er iets misgegroeid.
Enorme focus op simpel
En wat ASML dan doet, is precies wat veel organisaties níét doen. Ze ontkennen het niet. Ze relativeren het niet weg. Ze schuiven het niet vooruit. Ze handelen.
Ook al weten ze dat het pijn gaat doen en duur wordt. Want de vakbond reageerde direct al. Met de vraag om een goudgerand sociaal plan. Misschien is dat terecht. Maar minstens zo terecht is een compliment. Want door het eenvoudig te houden, zorgt ASML voor zekerheid en een mooie toekomst voor al die andere medewerkers.
Ik was vorig jaar met een groep ondernemers bij ASML op bezoek. Wat mij daar vooral opviel, was hoe ingewikkeld hun machines en werk zijn, maar hoe eenvoudig zij dat aan ons konden uitleggen. Dus eerlijk gezegd verbaast deze stap me niet. Dit past bij hoe ze zijn. Groot, met een enorme focus op simpel. En precies dát maakt het zo krachtig.
Luister je naar je vakmensen?
Dus als je vol bewondering naar ASML kijkt, kijk dan niet alleen naar hun machines of hun technologische vernuft. Kijk ook naar:
De ingenieurs die durven zeggen dat het te ingewikkeld is geworden;
naar het management dat dat signaal serieus neemt;
en naar de directie die durft te handelen, ook als dat tegen verwachtingen en gewoonten ingaat.
Stel jezelf dan eens deze vraag: zouden jouw vakmensen durven zeggen dat het bij jullie te ingewikkeld is? En als ze dat doen, zou jij luisteren?
Lees ook: De mismatch die je bedrijf vanbinnen sloopt: ‘Kijk niet naar iemands skills, maar naar zijn cultuurkompas’
