Hoe Roos met haar Utrechtse filmtheaters Pathé te slim af is: ‘Wij doen helemaal ons eigen ding’
Terwijl de grote bioscoopketens miljoenen moeten investeren om bezoekers te lokken, weet Roos Stelling met een heel ander verdienmodel succesvol te zijn. Jaarlijks trekken de drie Utrechtse filmtheaters die ze met haar zus Madeleine runt honderdduizenden bezoekers. Wat is het geheim van hun succes?
Meer bezoekers trekken dan Pathé, met minder dan de helft van het aantal bioscoopstoelen. De Utrechtse familie Stelling krijgt dat voor elkaar met Springhaver, het Louis Hartlooper Complex en Slachtstraat, waar jaarlijks honderdduizenden filmkaartjes worden verkocht. Ook opvallend: terwijl het totale bioscoopbezoek in Nederland vorig jaar met 3 procent terugliep, verkopen de drie Utrechtse filmtheaters juist ieder jaar meer kaartjes.
De Stelling-saga begon in 1978, toen filmmaker Jos (81), die ook aan de wieg stond van het Nederlands Film Festival, Springhaver opende. Destijds bestond het bedrijf uit twee kleine filmzaaltjes, nu runnen zijn dochters Roos (49) en Madeleine (47) een onderneming met tien zalen, drie horecabedrijven en zo’n 120 medewerkers.
„Ik doe de filmprogrammering, Madeleine de zakelijke kant en de horeca’’, vertelt Roos. „We zijn echte tegenpolen, maar we hebben allebei onze eigen verantwoordelijkheden en vertrouwen erop dat de ander goede beslissingen neemt. Daardoor vullen we elkaar goed aan.’’
Films waarover je wilt napraten
Een avondje naar de film ziet er bij de familie Stelling heel anders uit dan bij de grote bioscoopketens. „Technisch gezien kunnen we natuurlijk nooit tippen aan Pathé en Kinepolis”, vertelt Roos. „Wij moeten het hebben van de beleving. En van onze films. Ik zoek films uit waarover je na afloop nog wilt nadenken en napraten, waarin verschillende mensen iets anders kunnen zien. Natuurlijk is er niks mis met een actiefilm waarbij je met popcorn en chips achteroverleunt, maar wij willen graag films vertonen waar je iets mee kunt. Wij doen helemaal ons eigen ding.”
“Thuis word je overspoeld door het aanbod. Je kunt uit een miljoen films kiezen en ziet door de bomen het bos niet meer”
Roos Stelling Eigenaar filmtheaters
Dat slaat niet alleen aan bij de ‘grijze golf’, ook jongeren weten de filmtheaters te vinden. „Vooral in Slachtstraat komen enorm veel jonge mensen klassieke films kijken. Thuis worden ze overspoeld door het aanbod, omdat je uit een miljoen films kunt kiezen en door de bomen het bos niet meer ziet. Wij maken die keuze voor je. Als je naar ons komt, dan weet je dat je een goede film gaat zien. Daarnaast speelt ook de behoefte aan contact mee. Je kunt thuis alles kijken, maar het is toch leuker om dat samen te doen? Mensen vereenzamen steeds meer. Wij willen ze juist met elkaar verbinden.”
Film en horeca gaan hand in hand
Belangrijk onderdeel van het succes van de Utrechtse filmtheaters is volgens Roos dat bezoekers er van tevoren gezellig kunnen eten of na afloop een drankje doen. ,,De horeca en de films zijn bij ons onlosmakelijk met elkaar verbonden’’, zegt Roos. ,,Het een kan niet zonder het ander. Mensen komen niet alleen voor de film, maar ook voor alles eromheen. Je gaat samen eten, kijkt een film en drinkt daarna nog iets. Die hele beleving willen we aanbieden.’’
“Voor de filmprogrammering en alles eromheen hebben we een klein team dat alle tien de zalen bedient”
Roos Stelling Eigenaar filmtheaters
De inkomsten zijn fiftyfifty verdeeld over films en horeca, maar de arbeidsintensiteit van de horeca is veel hoger, aldus Roos. „Voor de filmprogrammering en alles eromheen hebben we een klein team dat alle tien de zalen bedient. Maar de horecazaken zijn echt drie aparte bedrijven, met drie chef-koks, aparte bedrijfsleiders en bijna honderd personeelsleden. Soms hoor ik andere bioscoopeigenaren zeggen: leuk idee, horeca erbij. Maar ze onderschatten wat daar allemaal bij komt kijken. We leiden eigenlijk twee bedrijven in één.”
Lees ook: 60 procent brutomarge in horeca: zo verdient Oliver Green al vóór 10 uur zijn dagomzet
Niet in een gespreid bedje
Wie denkt dat vader Jos z'n dochters voorzichtig de kant van zijn bedrijf heeft opgestuurd, heeft het mis. ,,Toen Jos 25 jaar geleden plannen maakte voor het Louis Hartlooper Complex, begon de bank vragen te stellen over de toekomst. Hij wilde een enorm gebouw ontwikkelen, met eigen geld en geleend geld. Hoe moest dat verder als hij ouder werd? Sindsdien zijn wij steeds meer betrokken geraakt, iets wat we zelf ook graag wilden. We zijn ontzettend trots op wat hij heeft opgebouwd en willen dat graag voortzetten.’’
“Voordat mijn vader me vertrouwde om de programmering los te laten, heb ik jarenlang onbetaald naast hem gezeten”
Roos Stelling Eigenaar filmtheaters
Wat niet betekent dat ze in een gespreid bedje terechtkwamen. „Mensen denken vaak dat het ons allemaal is komen aanwaaien, omdat we toevallig zijn dochters zijn. Maar ik heb het gevoel dat wij ons meer hebben moeten bewijzen dan wie dan ook. Voordat mijn vader me vertrouwde en de programmering aan mij overliet, heb ik jarenlang onbetaald naast hem gezeten. Ik mocht mijn mond niet opentrekken. Hij heeft ons eigenlijk jarenlang gedrild en eiste altijd het beste. Dat was soms zwaar, maar het heeft ons ook een flinke bewijsdrang opgeleverd. We willen hem laten zien dat wij het ook kunnen.”
Lees ook: Overname familiebedrijf: ‘Het mocht niet slechter gaan nu ik aan het roer stond’
Zelfs op zaterdag gaat het over werk
Jos kan het bedrijf nog steeds niet helemaal loslaten, komt nog één dag per week langs en houdt in de tussentijd alles scherp in de gaten. „Gisteren lagen onze websites eruit. Dan belt hij ’s avonds meteen om te vragen wat er aan de hand is. Ik denk dat hij altijd zal blijven werken, een instelling die wij wel van hem hebben overgenomen. Jos zei altijd dat het mooiste aan ondernemen de vrijheid is. Je bepaalt zelf wat je doet, maar de keerzijde is dat je ook altijd aan het werk bent.”
Bij Jos hield het werk nooit op, iets wat hij ook van zijn dochters verwacht. Roos: ,,Hij begrijpt niet dat ik op vakantie ga en dan even niet bereikbaar wil zijn. Als ik op zaterdag, mijn enige vrije dag van de week, tegen hem zeg dat ik niet over werk wil praten, dan weet ik: dit wordt ruzie. De balans tussen werk en privé, dat is wel iets waarmee ik worstel. Madeleine heeft dat ook, dus wij staan daar wel hetzelfde in. Onze samenwerking is sowieso heel goed, al zien we elkaar door ons werk wel minder vaak privé. Als we bij elkaar zijn, gaat het toch snel over de zaak. Dan ben je soms blij dat je even niet samen bent.”
“Als ik op zaterdag zeg dat ik niet over werk wil praten, krijgen we ruzie, omdat mijn vader oprecht niet begrijpt waarom”
Roos Stelling Eigenaar van filmtheaters
‘Ik hoef geen Prada-tas’
Financieel staan de theaters er goed voor. Het bedrijf heeft volgens Roos geen schulden en de winst wordt opnieuw geïnvesteerd in de zaak. ,,Geld interesseert me niet zo veel, dat heb ik van mijn vader. Hij gaf er ook nooit veel om. We woonden vroeger niet in een villa en reden niet rond in Jaguars. Al het geld ging terug het bedrijf in. Ik vind het ook veel leuker om te bedenken wat we met onze winst in het bedrijf kunnen doen. Met de aanschaf van nieuwe bioscoopstoelen maak je mij veel blijer dan met een Prada-tas.”
Een vierde filmtheater hoeft er van de zussen ook niet te komen. „Als het aan Jos ligt, kopen we er morgen nog een pand bij. We worden soms stapelgek van hem en zijn plannen, haha. Maar we hebben nu genoeg zalen en willen vooral verbeteren wat we al hebben, met behoud van het persoonlijke karakter van het bedrijf. Ik ben geboren boven Springhaver, terwijl mijn vader beneden werkte. Mijn zus en ik kenden iedereen, maar nu werken er zo veel mensen bij ons dat ik niet eens meer alle namen weet. Dat vind ik al jammer, dus waarom zouden we dan nog verder uitbreiden? Dan ben je uiteindelijk alleen nog maar directeur. Madeleine en ik vinden het juist leuk om ons met de inhoud bezig te houden.”
