Slapeloze nachten door boekhouding: waarom ‘al doende leren’ voor 44 procent van de starters dure grap is

Hoewel er een overvloed aan informatie beschikbaar is, kiezen veel starters voor de weg van de minste weerstand: hun eigen netwerk of simpelweg ‘al doende leren’. Dat blijkt ook uit cijfers van KVK: 44 procent van de ondernemers haalt zijn informatie vooral uit het eigen netwerk en de praktijk.

Vooral mkb’ers vallen in die laatste categorie; bijna de helft begint gewoon en ontdekt gaandeweg wat er geregeld moet worden. Een ondernemer verwoordt het treffend: „Het was een kwestie van door schade en schande wijs worden. Ik had niet altijd het gevoel dat ik de zaken echt goed in de hand had.”

Lees ook: Met torenhoge ambitie kiest gen Z massaal voor ondernemerschap: ‘De gunfactor is enorm’

Gebrek aan basiskennis en tarieven

Hoe kan het dat starters hier toch op vastlopen, terwijl die informatie er is? Dat zit ’m in hoe ze beginnen. Veel van hen starten gewoon en zoeken het pas uit als ze ergens tegenaan lopen. Dan ben je eigenlijk al te laat. Veel ondernemers geven ook aan dat ze deze kennis bij de start eerder hadden willen hebben.

De gevolgen van deze ‘mismatch’ tussen de beschikbare informatie en de behoeften van de starter hakken erin. Het gebrek aan basiskennis over belastingen en boekhouding zorgt voor slapeloze nachten. „Het betalen van de rekeningen. Verlies ik alles? Mijn huis?” Een ander voelde de druk letterlijk: „Stress omdat het voelde alsof ik mijn hoofd nog maar nét boven water kon houden.” Ook financieel loopt het fout: „Veel geld laten liggen door te weinig nadruk op cijfers en debiteurenbeheer.” Zo worden ook subsidies gemist of financiële keuzes verkeerd ingeschat.

Dat begint vaak al bij de basis, zoals tariefbepaling. „Ik ging als zzp’er werken en had geen idee wat een reëel tarief was. Hierdoor liet ik mij in het begin iets te goedkoop inhuren.”

Struikelen over de drempel

Zzp’ers en mkb’ers zoeken iets anders. Zzp’ers zoeken vooral praktische houvast. Zij vinden informatie over belastingen (67 procent) en verzekeringen (47 procent) veel vaker essentieel dan hun collega’s in het mkb. Mkb’ers kijken juist meer naar het grotere geheel en kaders. Zij hadden bij de start vaker behoefte aan duidelijkheid over wet- en regelgeving (20 procent) en subsidies (17 procent). Een mkb’er blikt kritisch terug: „Niet altijd goed gerealiseerd wat wettelijk kon en wat niet kon.”

KVK-ondernemersadviseur Christiaan Hazelaar herkent de signalen. „We zien dat veel ondernemers vol goede ideeën starten, maar struikelen over de basis. Als je aan het begin al worstelt met administratie en belastingen ontstaat er snel onrust en financiële stress. Sommige ondernemers staan binnen een paar maanden al voor moeilijke keuzes, simpelweg omdat ze niet wisten wat er van hen werd verwacht.”

Volgens Hazelaar is de informatie er wel, maar moet de ondernemer deze sneller weten te vinden. „Starters leren vaak al doende”, licht hij toe. „Maar zonder basiskennis zorgt dat snel voor onzekerheid en fouten die te voorkomen zijn. Betrouwbare informatie is er wel, onder meer bij KVK, maar ondernemers weten die nog niet altijd tijdig te vinden.”

Lees ook: Van asbest tot dierenpensions: kabinet schrapt nog eens 97 regels vóór de zomer