Een paar jaar geleden stond de Eindhovense startup Tibo Energy in de steigers met twaalf medewerkers en een duidelijke belofte: netcongestie bestrijden met slimme software. De startup, opgericht door vijf techneuten, vergeleek zijn eigen energiemanagementsysteem destijds met een orkestdirigent: de software stuurde zonnepanelen, laadpalen en warmtepompen naadloos aan. Een idee dat aansloeg, om het maar voorzichtig uit te drukken.
De feiten: het team van Tibo Energy is ruimschoots verdubbeld naar meer dan veertig werknemers en het bedrijf is inmiddels ook succesvol actief in België. Aan de strategische opmars naar Duitsland wordt gewerkt, want verouderde infrastructuur en netcongestie zijn niet alleen Nederlandse fenomenen, maar hardnekkige wereldwijde problemen. Reden genoeg voor een jubelzang, maar dat ligt volgens ceo en medeoprichter Remko Eikhout net iets genuanceerder.
Software nabootsen met AI
„Zouden wij ons platform vandaag opnieuw bouwen, dan zou dat er waarschijnlijk anders uitzien”, aldus Eikhout, die uitlegt dat het bedrijf in de beginjaren een unieke voorsprong had met een gespecialiseerd product. „Maar iedereen kan tegenwoordig software nabouwen met AI, dus het hebben van een uniek product is niet meer je grootste waarde als onderneming.” Bedrijven kunnen met AI snel tot 80 procent van het gewenste resultaat komen, waardoor de pure waarde van een product afneemt. Wij zitten denk ik op 98 procent.”
Als we hadden geweten hoe snel big tech dit domein zou veroveren, dan hadden we minder moeite in eigen technologieontwikkeling gestoken
Remko Eikhout CEO
Terugblikkend op vier jaar geleden, toen Tibo Energy startte, noemt Eikhout de krankzinnig snelle volwassenwording van AI onmogelijk te voorspellen. ,,Als we destijds hadden geweten hoe pijlsnel big tech dit domein zou veroveren, hadden we veel minder moeite in eigen technologieontwikkeling gestoken.” Leergeld dat hij meteen relativeert, omdat de praktijkervaring met tientallen bedrijven het platform nog altijd een inhoudelijke en technische voorsprong op concurrenten geeft.
Onmisbare menselijke interactie
Zelf gebruikt Tibo Energy inmiddels uiteraard ook AI, met name om eigen innovaties te versnellen. Waar het bedrijf voorheen door capaciteitsgebrek slechts twee of drie grote, complexe projecten per jaar kon aannemen, zijn dat er dankzij de efficiëntie van AI nu vier tot zes, los van andere projecten die het bedrijf uitvoert. Dat is goed nieuws, maar de snelle technologische verschuiving dwong de vijf oprichters ook om verder te kijken dan alleen het leveren van software.
De afgelopen jaren transformeerde het bedrijf zich dan ook steeds meer tot een adviserende partner. Klanten leunen tegenwoordig vooral op de opgebouwde kennis, continuïteit en systeemveiligheid die Tibo Energy biedt. ,,We leveren inmiddels ook managed beheerdiensten”, legt Eikhout de koerswijziging uit. ,,We nemen het bewaken van het totale energiesysteem volledig uit handen, gecombineerd met een onmisbaar stuk menselijke interactie."
Aantrekkelijk voor hackers
Die menselijke factor is belangrijk in de huidige markt, want de complexe energietransitie is voor vrijwel geen enkele mkb’er een kernactiviteit. Ondernemers missen vaak de deskundigen in huis om vraagstukken rondom e-boilers, laadinfrastructuur en energieopslag in kaart te brengen en op te lossen. „Veiligheid speelt daarbij ook een rol, want een platform dat de energievoorziening van een fabriekspand aanstuurt, is erg aantrekkelijk voor hackers”, signaleert Eikhout. „Het garanderen van bedrijfsveiligheid weegt voor veel klanten daarom zwaarder dan uitsluitend het bieden van functionaliteiten.”
We hebben voor de grap weleens berekend dat we achttien keer onze huidige Nederlandse infrastructuur nodig hebben als we al het vervoer zouden elektrificeren
Remko Eikhout
Tibo Energy schuift op van energiemanagement naar brede energy intelligence, waar veel vraag naar is, omdat het fundamentele capaciteitsprobleem op het landelijke stroomnet enorm blijft. ,,We hebben voor de grap weleens berekend dat we achttien keer onze huidige Nederlandse infrastructuur nodig hebben als we al het vervoer zouden elektrificeren”, stelt Eikhout. Een doemscenario dat rust op de aanname dat ons menselijke gedrag onveranderd blijft, ongeacht alle waarschuwingen dat het anders moet.
Vastgeroest gedrag
,,Ons gedrag zit vastgeroest: mensen pluggen direct na het werk hun auto in”, zegt Eikhout. ,,Dat geldt ook voor bedrijven: je kunt ploegendiensten of logistieke levertijden niet zomaar even omgooien om stroom te besparen voor het stroomnet.”
De echte en betaalbare oplossing ligt daarom in decentralisatie, zegt de ceo. Door opwek, opslag en verbruik van energie efficiënt te organiseren in kleine, lokale hubs of samenwerkende bedrijventerreinen, ontstaat een cluster. Hiermee wordt de zwaarbelaste infrastructuur, die nu al in de grond zit, veel beter benut. Netbeheerders werken ondertussen aan het uitbreiden van het stroomnet.
Groen investeren is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de onderneming zelf
Remko Eikhout
Warmtepomp voelt als dure gok
Voor veel mkb-bedrijven voelt zo’n ingrijpende verduurzaming, zoals het inruilen van gas voor een warmtepomp, als een dure gok. Zeker na het zien van de sterk fluctuerende en wispelturige energieprijzen in de afgelopen jaren. ,,Groen investeren is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de onderneming zelf”, benadrukt Eikhout. ,,Bijna alle projecten die wij momenteel doen, zijn onderaan de streep cash positief.”
Om in die situatie te komen, moet je eerst wel een flinke smak geld neertellen voor batterijopslag of pak ‘m beet elektrische vrachtwagens, beaamt Eikhout. Ondernemers doen er daarom goed aan te kijken naar een meerjarenplan, waarin de investeringen zich terugverdienen en geen zwaardere netaansluiting aangevraagd hoeft te worden. Een zwaardere netaansluiting kan, als die al beschikbaar is, namelijk duizenden euro’s extra per maand aan transportkosten met zich meebrengen.
Rust in hoofd én portemonnee
„Door de elektriciteitsvoorziening te decentraliseren en efficiënt aan te sturen via een relatief kleine aansluiting, zijn ondernemers in een meerjarenplan vaak goedkoper uit en veel minder afhankelijk dan wanneer ze op de traditionele manier extra energie via het net zouden afnemen”, aldus Eikhout. De ceo raadt ondernemers daarom aan te stoppen met kortetermijndenken. „Minder afhankelijk zijn van het energienet levert rust in het hoofd én de portemonnee op.”
