Nieuws Leiderschap

Werkmail checken tijdens vakantie? Verleidelijk, maar geen goed idee

Wie is er écht vrij in de kerstvakantie? Dus niet stiekem even je mail checken of de telefoon opnemen. Twee weken onbereikbaar zijn is gezond, maar de praktijk werkt anders, meldt Tubantia.

Alex van der Hulst 22 juni 2019

Reageren

Onder de kerstboom bij schoonmoeder verveeld nog even je werkmail bekijken. Of nog even naar kantoor bellen of alles goed loopt. En vragen van je werknemers beantwoorden via WhatsApp.

Geen vakantie

Voor veel ondernemers is vakantie helemaal geen vakantie. Ze worden gebeld of gemaild met vragen, doen wat achterstallig werk of moeten vol aan de bak bij onverwachte ontwikkelingen in het bedrijf. Volgens onderzoeksbureau Multiscope mailt en appt 40 procent elke dag met kantoor, een derde zegt op vakantie gewoon door te werken.

Bedrijfscultuur

Katie Denis, van de Amerikaanse organisatie Project: Time Off, schreef in The Harvard Business Review dat leidinggevenden die verwachten dat hun personeel op vakantie bereikbaar blijft, de bedrijfscultuur gestaag om zeep helpen. In Amerika is vakantie na de zorgverzekering de belangrijkste secundaire arbeidsvoorwaarde. Wie daar aan morrelt, ziet het personeel snel vertrekken, aldus Denis. We leggen de vraag 'werk jij door tijdens de vakantie?' voor aan zo'n twintig werkenden. Een deel daarvan is zelfstandige en werkt zonder probleem door in de vakantie, al is het vaak niet meer dan het in de gaten houden van de mail.

Flexibiliteit

Voor een enkeling, de minderheid dus, is vakantie ook echt vakantie. Dat betekent onbereikbaar zijn en ook niet kijken op de werkmail. Een projectmedewerker in de culturele sector die anoniem wil blijven, laat weten dat haar leidinggevenden vlak voor haar vakantie een nieuw project aannamen. Dat betekende dat ze naar haar geplande vakantie kan fluiten. ,,Flexibiliteit is bij ons het toverwoord. Ik heb recht op die vakantie en dat weet iedereen ook, maar tegelijkertijd weten ze dat we op de werkvloer dit soort dingen toch wel gaan opvangen. Gelukkig heb ik een makkelijke thuissituatie en mag ik na een drukke periode vrij nemen en echt onbereikbaar zijn. Ik vraag me wel af hoe lang dit nog goed gaat bij ons. Ik denk dat het burn-outs veroorzaakt."

Oververmoeidheid

Haar vermoeden dat het geen goed idee is om je na werktijd nog bezig te houden met je werk, klopt. Dat blijkt ook uit onderzoek uit Springer's Journal of Business and Psychology. Van de onderzochte 1916 werknemers bleek dat het deel dat 'het werk mee naar huis nam' veel vaker oververmoeid was en een slechtere balans had.

Sabine Steen-Lakerveld werkt in de kerstvakantie ook gewoon door binnen haar eigen communicatiebureau Dok 30. Ze werkt met één vaste medewerker en een aantal freelancers. Die vaste medewerker werkt in de kerstperiode, maar gaat begin januari met vakantie. ,,En dan wil ik ook echt dat ze vrij is", zegt Steen-Lakerveld. ,,Ze is heel gedreven en betrokken. Ik ben ervan overtuigd dat ze dat alleen kan blijven als ze de kans krijgt om af en toe helemaal niet met werk bezig te zijn." Dat komt volgens Steen-Lakerveld haar creativiteit ten goede: ze bedenkt nieuwe plannen en kijkt frisser tegen bepaalde zaken aan. ,,Ik probeer er zelf rekening mee te houden dat niet iedereen net als ik in de weekeinden en avonden werkt. De vragen die ik dan heb, schrijf ik op en stel ik pas de volgende dag."

Werkstress

,,We weten dat we vrij zouden moeten nemen, maar in de praktijk werken we vaak door", zegt Toon Taris. De hoogleraar arbeids- en organisatiepsychologie doet aan de Universiteit Utrecht onderzoek naar onder andere werkstress en werkverslaving. ,,Het is echt beter om je los te maken van het werk. Dat zorgt voor nieuwe energie, nieuwe ideeën en je kunt er tegenslagen beter door verwerken. Fysiek bezig zijn helpt dan goed, net als dingen doen met vrienden en familie. Blijf je bereikbaar en doorwerken, dan vergroot dat de kans op een burn-out. Dat is de theorie. In de praktijk blijven zelfstandigen de mail in de gaten houden uit angst om een mooie opdracht te missen."

Zelf gebruikt hij de kerstvakantie om wat te schrijven waar hij anders niet aan toe komt. ,,Duitse bedrijven als Volkswagen en BMW kwamen in het nieuws met hun recht op onbereikbaarheid. Toch vraag ik me af of werknemers er ook niet onrustig van kunnen worden als ze weten dat er een belangrijk project in gang is gezet voor het weekend en daar dan geen enkele informatie over kunnen ontvangen. Dat is een leuk signaal voor de bühne van die bedrijven, maar het is de vraag hoe het in de praktijk uitpakt. Maar laat vooral duidelijk zijn dat het beter is om echt vrij te zijn en dat we dit hopelijk uiteindelijk wel in de praktijk gaan toepassen."

20171214 baaslaatmemetrust

TIPS

■ Zorg dat je bordje leeg wordt, in de weken voor de vakantie.
■ Leeg de mailbox op je laatste dag. En stop met zelf mails sturen, want die leveren weer reacties op.
■ Maak afspraken over je bereikbaarheid. Zorg dat er iemand anders wordt gebeld bij noodgevallen.
■ Maak een stevige out of officereply. Zet er duidelijk in dat je je mail niet leest en ook niet telefonisch bereikbaar bent.
■ Zet de notificaties van je werkmail uit op je telefoon.
■ Heb je een werklaptop? Leg die dan uit het zicht.
■ Neem de telefoon niet op. Lieg dat je geen bereik had.
■ Doe leuke dingen met vrienden, familie of alleen, zodat je niet eens de aandrang hebt om te werken.

Het is écht beter om je even los te maken van je werk

Toon Taris | Hoogleraar