Nieuws Personeel

Mag jouw medewerker zomaar bijklussen?

Als werknemers bijklussen of een tweede baan hebben, kan dat schadelijk zijn voor je bedrijf. Je voorkomt dit door in de arbeidsovereenkomst een verbod op nevenwerkzaamheden op te nemen.

Sandra van den Nieuwenhof 2 december 2018

Nevenwerkzaamheden verbod

Veel werknemers hebben naast hun baan ander werk, als vrijwilliger, als zelfstandig ondernemer of in loondienst bij een andere werkgever. Dat mag, want volgens artikel 19 van onze Grondwet heeft een werknemer recht op vrijheid van arbeidskeuze. Dat recht geldt ook als iemand al in dienst is bij jou. Je werknemers mogen in principe dus werkzaamheden verrichten naast het werk dat ze voor jouw bedrijf doen, maar dit recht is wel begrensd.

Niet bijklussen

Als werkgever wil je niet dat door nevenwerkzaamheden jouw bedrijf schade oploopt. Zo wil je bijvoorbeeld niet dat je personeel bijklust bij een concurrent. Of dat iemand minder goed functioneert, omdat zijn vrijwilligerswerk zo vermoeiend is.

Om duidelijkheid te scheppen over wat wel en niet is toegestaan, kun je een verbod op het verrichten van nevenwerkzaamheden opnemen in de arbeidsovereenkomst. Dit kan overigens ook al in de cao geregeld zijn.

Contractueel verbod

Marie-Chantal Beliën-van Oss van Cees Advocaten in Delft raadt werkgevers een contractueel verbod voor nevenwerkzaamheden aan. “Een verbod gaat verder dan bijvoorbeeld een meldingsplicht. Met een verbod sta je als werkgever sterker. Er zijn drie soorten verboden: een verbod op nevenwerkzaamheden tenzij je als werkgever toestemming geeft; een verbod op alle nevenactiviteiten en een verbod op bepaalde, nader omschreven nevenactiviteiten. Op overtreding van zo’n verbod staat doorgaans een boete. Daarnaast loopt de werknemer het risico dat de arbeidsovereenkomst eindigt door een ontslag op staande voet of door een ontbinding via de kantonrechter”, licht zij toe.

Goed werknemerschap

Ook zonder een contractueel verbod in de cao of arbeidsovereenkomst staat de werkgever niet met lege handen. Het is niet zonder meer toegestaan om nevenwerkzaamheden te verrichten. De wet vertelt dat de werknemer zich als goed werknemer dient te gedragen.

“Dit betekent dat de werknemer moet afzien van het verrichten van nevenwerkzaamheden als hij jou als werkgever rechtstreeks concurrentie aandoet of jouw reputatie als werkgever aantast. Ook mogen de nevenwerkzaamheden geen invloed hebben op het functioneren van de werknemer en mag deze de Arbeidstijdenwet niet overtreden. In geval van arbeidsongeschiktheid mogen de nevenwerkzaamheden de re-integratie of genezing niet belemmeren of vertragen.”

Goed voor imago

Sommige bijbanen kunnen veel tijd kosten, bijvoorbeeld lid zijn van een gemeenteraad of van Provinciale Staten, maar zullen toch op weinig bezwaren stuiten. “Hier zullen werkgevers weinig moeite mee hebben. Ze voelen het als eervol dat hun werknemer een dergelijke functie heeft. Dit is goed voor het imago van het bedrijf en de werknemer. Maar de werkgever zal altijd zijn belang en dat van de werknemer tegen elkaar afwegen. En zolang je open kaart speelt met elkaar, is er doorgaans niets aan de hand.”

Rechtspraak

Rechtspraak over nevenwerkzaamheden is er volop. Onlangs, begin oktober, ontbond de kantonrechter van de rechtbank Noord-Holland de arbeidsovereenkomst tussen een luchtvaartmaatschappij en een piloot vanwege schending van het nevenwerkzaamhedenbeding. Van de piloot was vast komen te staan dat hij werkzaamheden verrichtte voor een andere luchtvaartmaatschappij.

Eerder, eind september, ontbond de kantonrechter van de rechtbank Rotterdam de arbeidsovereenkomst tussen een onderwijsinstelling en een werknemer omdat de hoofdpersoon kinderen opving in een buitenschoolse opvang (bso). Hij had de bso opgestart zonder dit te melden bij de werkgever en ging ondanks waarschuwingen (stiekem) door met het opvangen van kinderen. Dit was in strijd met de cao van het primair onderwijs.