Het ondernemerschap van Marieke Wijnmaalen (37) en Anna Maria Kooistra (42) draait naast het runnen van PR-bureau Moeiteloos in de Media, en tot voor kort Media Tornado, voor (inter)nationale entertainmentmerken zoals Pokémon, Afrojack en Bankzitters ook een beetje om neurodivergentie. Neurodivergent betekent dat iemands brein anders werkt dan dat van de meeste mensen. Marieke heeft dyscalculie en Anna Maria ADHD. Dat zorgt voor uitdagingen, maar ook voor een duidelijke verdeling van taken en kwaliteiten. „We weten heel goed van elkaar waar onze sterktes en zwaktes liggen”, vertelt Anna Maria. „Dat maakt dat we elkaar heel goed aanvullen.”
In De Ondernemer Persoonlijk praten ondernemers niet over de groei of omzet van hun bedrijf, maar geven ze een inkijkje in hun leven. In deze serie komen neurodivergente ondernemers aan het woord. Hoe is het om met ADHD, autisme, hoogbegaafdheid of dyslexie te ondernemen?
Lees de andere persoonlijke verhalen:
• Dyslectische Rutger (37) haalde een 1 op de basisschool, nu runt hij meerdere beddenwinkels
Geen hele hoge verwachtingen
Naast dat het brein van een neurodivergent anders werkt dan gemiddeld, voelen zij zich vaak ook anders dan niet-neurodivergenten. Voor Marieke begon het gevoel van anders zijn al vroeg. Op school werd niet altijd gezien wat er achter haar moeite met cijfers zat. „Ik had een juffie die tegen mijn moeder zei: ik hoop niet dat u hele hoge verwachtingen heeft van uw dochter’’, vertelt ze. „Omdat ze eigenlijk dacht dat ik niet per se heel slim was.’’
“Je zelfvertrouwen is gewoon heel laag. Omdat je simpelweg iets niet kan wat de rest wel kan”
Marieke Wijnmaalen Ondernemer met dyscalculie
Die ervaring raakte haar zelfvertrouwen. Marieke probeerde dat te compenseren door hard te werken en op andere vlakken te presteren. „Goede cijfers halen. Opletten in de les. Zodat mij nooit verweten kon worden dat ik er een potje van maakte. Ik verbloemde dat sommige dingen niet goed gingen en liet zien dat ik andere dingen wel goed kon.”
Nog steeds merkt ze dat die onzekerheid niet zomaar verdwijnt en ze als ondernemer heel hard presteert. „Dit raakt me, omdat mensen niet zien dat dat het gewoon echt heel lastig is”, zegt ze na een korte stilte en een traan. „Je zelfvertrouwen is gewoon heel laag, omdat je simpelweg iets niet kunt wat de rest wel kan.’’
ADHD op de werkvloer: snelheid en onrust
Anna Maria herkent op haar eigen manier hoe neurodivergentie doorwerkt in haar ondernemerschap. Voordat ze haar plek vond, was ze al heel wat banen onderweg. „Ik zou het echt niet weten, misschien heb ik wel tien verschillende banen gehad.’’
“Opstaan, koffie halen, zitten, opstaan, water halen, zitten, opstaan, iets opruimen, weer gaan zitten”
Anna Maria Kooistra Ondernemer met ADHD
Ze bleef meestal niet langer dan anderhalf jaar op één plek. Zodra ze het werk onder de knie had, verdween de uitdaging. „Ik raakte zo snel verveeld. Als je eenmaal doorhebt hoe het werkt, zat mijn enige uitdaging er nog in om het veel sneller te doen.’’
ADHD betekent voor haar fysieke en mentale onrust. Op kantoor uit zich dat heel concreet. „Ik wil constant iets doen. Op kantoor uit dat zich in opstaan, koffie halen, zitten, opstaan, water halen, zitten, opstaan, iets opruimen, weer gaan zitten.’’
Niet allebei alles willen kunnen
De samenwerking tussen Marieke en Anna Maria werkt omdat ze hun verschillen niet wegduwen. In het begin probeerden ze allebei alle taken te beheersen. Dat bleek geen succes. Inmiddels weten ze beter waar hun krachten en zwaktes liggen.
Marieke ziet het samenwerken met een compagnon als een zakelijke relatie die onderhoud vraagt. „Het is eigenlijk een soort huwelijk wat je hebt met elkaar.” Daarbij hoort volgens haar dat ze elkaar willen blijven begrijpen. „Wij moeten ook altijd nieuwsgierig blijven naar elkaar, omdat je altijd wel echt weet dat je allebei met de beste intentie komen opdagen.’’
Gas erop en details bewaken
Hun verschillen komen in de dagelijkse praktijk vaak terug. Marieke vertelt over het bestellen van doosjes toen Anna Maria op vakantie was. Dat wilde ze graag zelf oplossen zonder Anna Maria te storen, maar ze bestelde het verkeerde formaat. „In plaats van dozen van 22 cm hadden we doosjes van 22 millimeter.’’ Voor Marieke was dat veelzeggend. „Dit is precies de reden waarom ik dit niet doe en waarom Anna Maria dit doet.’’
Anna Maria’s snelheid zorgt ervoor dat het bedrijf in beweging blijft. „Ik blijf niet lang hangen in dingen. Snel kunnen schakelen, dat zit er echt wel in.’’ Marieke vult die snelheid aan met reflectie. „Anna Maria houdt het gas erop en heeft echt een probleemoplossend vermogen. Ik kijk dan: oké, maar gaan we nu niet te snel?’’ Daarnaast is Marieke heel goed in details en kan ze dingen goed verwoorden, stelt Anna Maria.
De ondernemers werken niet met een rigide taakverdeling waarin altijd vastligt wie wat doet. Per taak kijken ze wie die het beste kan uitvoeren. „We hebben wat dat betreft geen heel duidelijke structuur: dit doe jij, dit doe ik.”
Juist dat maakt de samenwerking werkbaar voor hen als neurodivergente ondernemers. „Ik denk dat dat juist zo helpt in het ondernemerschap, dat je het echt gewoon met elkaar kunt doen’’, vat Anna Maria samen.
Lees ook: Arko van Brakel over ADHD, autisme of dyslexie als ondernemerskracht: ‘Het is ook gewoon een talent’
