Jaren geleden werd ik ingehuurd als dagvoorzitter bij een groot evenement van een organisatie in het sociaal domein. Het programma is feestelijk. Er zijn workshops, er is muziek, en het hoogtepunt is een flashmob waar ik het publiek enthousiast voor moet maken.
Alleen: het publiek is helemaal niet enthousiast. Sterker nog, ik zie armen over elkaar, afwachtende blikken, gesprekken die stilvallen als ik langsloop. Ik ben dan nog jong en onervaren en ik denk: Ik maak even een grapje over de sfeer, probeer er energie in te krijgen! Het lukt half.
De volgende dag hoor ik waarom.
Vrolijk decor
De dag na het evenement wordt een reorganisatie aangekondigd. Mensen raken hun baan kwijt. Terwijl ik ze de dag ervoor stond op te roepen om mee te doen aan een flashmob.
Ik voel me misselijk als ik het hoor. Ik ben ingezet als vrolijk decor voor een organisatie die al wist wat er ging komen. Die duizenden euro’s uitgaf aan een dag vol energie en verbinding, wetende dat de volgende ochtend het tegenovergestelde zou landen.
Dat is lang geleden. Ik ben geen dagvoorzitter meer, maar spreker en trainer. Die ervaring heeft me veel geleerd. Ik heb betere antennes ontwikkeld om van tevoren te checken wat er in een bedrijf speelt en daar woorden aan te geven.
“De trainer staat voor een zaal deelnemers die niet zit te wachten op tips, maar op eerlijkheid van hun eigen leidinggevende”
Eva Brouwer
Een versterker zonder signaal levert alleen maar ruis
Het komt vaker voor dan je denkt. Een bedrijf huurt een trainer in om een verhaal te doen over omgaan met verandering, terwijl het eigenlijke nieuws nog van de leiding zelf moet komen. De trainer staat voor een zaal deelnemers die niet zit te wachten op tips, maar op eerlijkheid van hun eigen leidinggevende. Dat is geen communicatiestrategie, dat is de boodschap uitbesteden die je zelf zou moeten brengen.
Als jij als leider niet helder hebt wat je eigenlijk wilt overbrengen aan je team, helpt geen enkel evenement je. Je kunt de beste spreker ter wereld op dat podium zetten. Een helikopterpiloot die vertelt over presteren onder druk. Een olympisch atleet die het publiek in tranen heeft over doorzetten. Een trainer die een zaal op zijn kop zet.
Lees ook: ‘Het draait toch niet om mij?’ Waarom bescheidenheid ondernemers meer kansen kost dan ze denken
Jouw boodschap kracht bijzetten
Dat kan fantastisch werken, mits het aansluit op een verhaal dat jij als opdrachtgever zelf al helder hebt. Een goede spreker is een versterker. Iemand die jouw boodschap kracht bijzet, verdiept, van een andere kant belicht. Maar een versterker zonder signaal levert alleen maar ruis.
“Als leider van een team of een bedrijf ben jij het gezicht van de richting die je kiest”
Eva Brouwer
Het is als een onverklaarbaar tikkend geluid in huis. Zolang je niet weet waar het vandaan komt, kun je niet ontspannen. Zo werkt het ook met verandering in een organisatie. Een managementteam dat weken bezig is met een nieuwe strategie vergeet dat de rest nog van niks weet. Wat voor hen al logisch klinkt, is voor de werkvloer een totale verrassing. En zonder het uitleggen van de waarom, blijft de onrust.
Afleiding of verdieping?
De oplossing hoeft geen groot verhaal te zijn. Het hoeft geen perfect uitgewerkte presentatie te zijn met slides, opgemaakt door een reclamebureau. Het moet eerlijk zijn, helder, en beginnen met waarom. Waarom doen we dit? Waar gaan we naartoe? En wat betekent dit voor iedereen?
Dat kun je leren. Sterker nog, jij hebt zelf ook een verhaal. Als leider van een team of een bedrijf ben jij het gezicht van de richting die je kiest. Jij bent degene die de stip op de horizon kan zetten. Die kan uitleggen waarom jullie deze kant op gaan. Die kan benoemen dat het spannend is en tegelijkertijd laten zien waar het naartoe gaat.
En als je dat verhaal helder hebt, wordt alles eromheen krachtiger. Dan wordt die keynotespreker of trainer geen noodgreep, maar een versterker van iets wat al staat. Dan landt het hele evenement anders, omdat je mensen niet het gevoel hebben dat er iets wordt omzeild. Pas dan investeer je die duizenden euro’s niet in afleiding, maar in verdieping.