Opdrachtgevers schakelen steeds vaker intermediairs in bij de inhuur van zzp’ers. Daarmee hopen zij risico’s rond schijnzelfstandigheid te beperken. Maar volgens onderzoek van Vereniging ZZP Nederland biedt zo’n extra schakel weinig juridische zekerheid, terwijl zelfstandigen er wel de nadelen van ondervinden.
Uit een enquête onder 1353 zelfstandigen blijkt dat 73,8 procent meestal of altijd via een intermediair werkt omdat de opdrachtgever dat voorschrijft. Daarnaast zegt 40,3 procent in de afgelopen twaalf maanden opdrachten te hebben misgelopen doordat rechtstreekse samenwerking niet mogelijk was. Meer dan een kwart van de respondenten ervaart bovendien geen toegevoegde waarde van de tussenpartij.
Lees ook: Zzp-vrede voor iedereen: minister Aartsen wil zo snel mogelijk een ‘veilige haven’ voor zzp’ers en opdrachtgevers
Volgens voorzitter Frank Alfrink van Vereniging ZZP Nederland is een intermediair niet per definitie een probleem. „Een intermediair kan waarde toevoegen, maar mag geen dure verplichte toegangspoort worden”, stelt hij. Als opdrachtgever en zelfstandige rechtstreeks willen samenwerken en de aard van het werk dat toelaat, verdient dat volgens hem de voorkeur. „Wordt een tussenpartij verplicht, dan moeten betaling, tarieven en voorwaarden goed en controleerbaar zijn geregeld.”
“Een intermediair kan waarde toevoegen, maar mag geen dure verplichte toegangspoort worden”
Frank Alfrink Voorzitter van Vereniging ZZP Nederland
De belangenorganisatie waarschuwt dat een intermediair schijnzelfstandigheid niet voorkomt. De beoordeling daarvan hangt uiteindelijk af van de feitelijke werkrelatie, zoals de aansturing en uitvoering van het werk. Een extra contractpartij verandert daar volgens de organisatie weinig aan. Daardoor ontstaat volgens ZZP Nederland een gevoel van schijnveiligheid bij opdrachtgevers, terwijl de positie van echte ondernemers juist kan verzwakken.
Zzp’ers missen opdrachten
Naast gemiste opdrachten ervaren zzp’ers ook financiële nadelen. Door tussenkomst van een intermediair kunnen marges oplopen en ontstaan extra administratieve lasten. Ook neemt het risico toe dat facturen niet of te laat worden betaald wanneer betalingen via meerdere partijen lopen.
Daarom pleit Vereniging ZZP Nederland voor meer keuzevrijheid en transparantie in de inhuurketen. Opdrachtgevers zouden rechtstreeks moeten samenwerken met zelfstandigen wanneer dat mogelijk is, meent Alfrink. „Als een intermediair wordt ingezet, moeten tarieven, voorwaarden en betaalstromen inzichtelijk zijn. Ook zouden opdrachtgevers zicht moeten hebben op de financiële gezondheid van tussenpartijen.”
‘Bescherm gelden bestemd voor zzp’er’
De organisatie pleit daarnaast voor betere bescherming van gelden die bestemd zijn voor zzp’ers, bijvoorbeeld via een doelgebonden geblokkeerde rekening met onafhankelijke controle. Zo moet worden voorkomen dat zelfstandigen de rekening betalen wanneer een intermediair in financiële problemen komt. Alfrink: „Het faillissement van OneStopSourcing heeft veel losgemaakt. Honderden zelfstandigen hebben daardoor voor hun werkzaamheden niets ontvangen. Vandaar onze oproep voor een doelgebonden geblokkeerde rekening. En in het faillissement van OneStopSourcing is het maar te hopen dat de curator nog wat geld vindt. Voorlopig staat de zzp’er achter in de rij.”
