Minder regels, meer investeringsruimte? Dit staat er écht in het coalitieakkoord

De coalitie vat haar economische koers samen als ‘werken aan vertrouwen’. Rob Jetten, die namens de coalitie het akkoord toelichtte, zei dat bij de presentatie van het coalitieakkoord en benadrukte dat ondernemers ‘vooral behoefte hebben aan duidelijkheid en voorspelbaarheid’. Die belofte loopt als een rode draad door het akkoord, al blijft de vraag hoeveel daarvan overeind blijft bij de uitwerking.

1. Fiscale rust: geen verrassingen tijdens de rit

Aan de fiscale knoppen wordt voorlopig niet gedraaid. In het coalitieakkoord staat dat de vennootschapsbelasting niet wordt verhoogd. Ook blijven bestaande regelingen voor innovatie en ondernemerschap behouden, zoals de innovatiebox, de WBSO en de bedrijfsopvolgings- en doorschuifregelingen.

Ondernemersorganisaties reageren hier positief op. VNO-NCW en MKB-Nederland noemen het akkoord ‘een hand die wordt uitgestoken’ en wijzen vooral op het belang van stabiel fiscaal beleid en investeringen in innovatie en infrastructuur. Volgens hen is het behoud van deze regelingen cruciaal voor het investeringsklimaat.

Lees ook: Verkiezingsuitslag voor ondernemers: ‘Wij verwachten keuzes met lef en ondernemen moet weer leuk worden’

2. Minder regels, sneller door de overheid

De coalitie kondigt een stevige aanpak van regeldruk aan. Jaarlijks moeten regels worden geschrapt of vereenvoudigd, met concrete doelstellingen voor ministeries.

Daarnaast komt er een Vereenvoudigingswet, bedoeld om bestaande regelgeving overzichtelijker te maken voor bedrijven en burgers. Ook wil het kabinet vergunningverlening versnellen en vereenvoudigen. Dat is vooral relevant voor ondernemers in sectoren als bouw, energie, horeca en industrie, waar procedures nu vaak maanden vertraging opleveren.

Lees ook: Kabinet schrapt 218 regels: verlichting voor ondernemers na jaren regeldruk

3. Groei en financiering: ruimte voor start- en scale-ups

Opvallend is de expliciete aandacht voor start- en scale-ups. Het kabinet wil het eenvoudiger maken om medewerkers te belonen met aandelen of andere vormen van participatie, zodat jonge bedrijven talent kunnen aantrekken zonder direct hoge salarissen te betalen.

De coalitie kondigt de oprichting aan van een Nationale investeringsinstelling, bedoeld om financiering mogelijk te maken voor bedrijven en projecten die maatschappelijk en economisch relevant zijn, maar lastig toegang krijgen tot kapitaal.

Tegelijk verkent het kabinet een nieuwe juridische vorm voor zogenoemde steward owned ondernemingen, waarin zeggenschap losstaat van winstuitkering en de langetermijnmissie centraal staat.

Familiebedrijven Nederland (FBNed) vindt dat het akkoord te veel inzet op nieuw ondernemerschap zoals startups en scale-ups, en te weinig oog heeft voor bestaande familiebedrijven. ‘Het akkoord gaat er te makkelijk vanuit dat groei vooral van nieuwe bedrijven komt, terwijl familiebedrijven met hun lange termijnvisie een stabiele economische basis vormen’, zegt voorzitter Marlies van Wijhe.

Lees ook: Vergrijzing en gebrek aan opvolging bedreiging voor familiebedrijven: ‘Complexiteit opvolging vaak onderschat’

4. Zzp: minder grijs gebied

Het kabinet wil ingrijpen bij schijnzelfstandigheid en duidelijker vastleggen wie als zzp’er werkt en wie als werknemer. De precieze regels volgen later, maar het kabinet wil dat vooraf duidelijk is wanneer werken als zzp’er kan en wanneer niet.

Lees ook: Vertrekkend VZN-voorzitter Cristel van de Ven: ‘De zzp’er gaat nooit meer weg, deal with it’

5. Minimumloon omhoog: voelbaar voor werkgevers

Per 1 januari 2026 is het minimumloon verhoogd. Dat vergroot de koopkracht van werknemers, maar betekent voor werkgevers hogere loonkosten, vooral in arbeidsintensieve sectoren zoals horeca, retail en logistiek.

Bij ondernemersorganisaties overheerst begrip voor de koers op de arbeidsmarkt, maar niet zonder kanttekeningen. VNO-NCW en MKB-Nederland hameren op het terugdringen van de WIA-instroom en constateren dat het akkoord niets verandert aan de loondoorbetaling bij ziekte.

Lees ook: Michiel Muller (Picnic): ‘Werknemers hebben het te comfortabel, ze willen nooit meer weg en daar moeten we vanaf’

6. Duurzaamheid: minder nationale koppen

Op klimaat en industrie kiest de coalitie voor een andere koers. De nationale CO₂-heffing voor de industrie wordt afgeschaft. In plaats daarvan zet het kabinet in op een gelijk Europees speelveld.

Dat het kabinet investeringen in duurzame energie en netten doorzet, sluit volgens VNO-NCW en MKB-Nederland aan bij het feit dat ‘de hoge elektriciteitsprijs een rem zet op verduurzaming en investeringen in de industrie’.

7. AOW: geen koerswijziging, wel effect

De koppeling aan de levensverwachting blijft, waardoor de AOW-leeftijd ook na 2027 verder oploopt. Dat betekent voor werkgevers dat medewerkers langer doorwerken en uitstroom later op gang komt.

Het akkoord markeert vooral een begin. Ondernemersorganisaties wijzen erop dat het minderheidskabinet steun nodig heeft om plannen om te zetten in wetgeving. Voor ondernemers telt uiteindelijk niet wat er op papier staat, maar hoe snel keuzes ook echt worden uitgevoerd.

Lees ook: Jacco Vonhof (MKB-Nederland): ‘Die gordiaanse knoop in Den Haag moet eindelijk eens worden doorgehakt’